{"id":19534,"date":"2021-09-04T08:00:56","date_gmt":"2021-09-04T06:00:56","guid":{"rendered":"http:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?p=19534"},"modified":"2021-09-10T14:20:48","modified_gmt":"2021-09-10T12:20:48","slug":"matka-elzbieta-roza-czacka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/","title":{"rendered":"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka"},"content":{"rendered":"

Pochodzenie<\/strong>
\nPochodzi\u0142a z rodziny arystokratycznej. W wieku 22 lat straci\u0142a wzrok. Podj\u0119\u0142a w\u00f3wczas decyzj\u0119, \u017ce nie zamknie si\u0119 w swoim cierpieniu ale ofiaruje swoje \u017cycie innym niewidomym. Po latach rozpocz\u0119\u0142a drog\u0119 \u017cycia zakonnego i za\u0142o\u017cy\u0142a nowe Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca, kt\u00f3rego charyzmatem jest s\u0142u\u017cba osobom niewidomym. Stworzy\u0142a te\u017c Laski \u2013 o\u015brodek szkolno \u2013 wychowawczy dla niewidomych , miejsce szczeg\u00f3lne nie tylko ze wzgl\u0119du na wymiar edukacyjny i charytatywny ale r\u00f3wnie\u017c duchowy. 12 wrze\u015bnia br. w Warszawie odb\u0119dzie si\u0119 beatyfikacja matki El\u017cbiety R\u00f3\u017cy Czackiej.<\/p>\n

R\u00f3\u017ca Czacka pochodzi\u0142a z bardzo zamo\u017cnej, zas\u0142u\u017conej ziemia\u0144skiej rodziny. Urodzi\u0142a si\u0119 22 pa\u017adziernika 1876 r. w Bia\u0142ej Cerkwi (obecnie na Ukrainie), jako sz\u00f3ste z siedmiorga dzieci Zofii i Feliksa Czackich. 19 listopada 1876 r. zosta\u0142a ochrzczona w tamtejszym ko\u015bciele parafialnym.<\/p>\n

W 1882 r. rodzina Czackich przenios\u0142a si\u0119 do Warszawy. Zamieszkali w Pa\u0142acu Krasi\u0144skich przy Krakowskim Przedmie\u015bciu. R\u00f3\u017ca by\u0142a dzieckiem wra\u017cliwym i nie\u015bmia\u0142ym. Jak wspomina\u0142a, jej relacje z matk\u0105 i rodze\u0144stwem by\u0142y do\u015b\u0107 trudne. Serdeczne porozumienie \u0142\u0105czy\u0142o j\u0105 z ojcem, kt\u00f3ry po\u015bwi\u0119ca\u0142 jej wiele czasu i wtajemnicza\u0142 w wiele spraw zwi\u0105zanych z zarz\u0105dzaniem maj\u0105tkiem \u2013 niewykluczone te\u017c, \u017ce po nim w\u0142a\u015bnie odziedziczy\u0142a zmys\u0142 organizacyjny. Bardzo wa\u017cn\u0105 osob\u0105 w \u017cyciu R\u00f3\u017cy okaza\u0142a si\u0119 te\u017c babka ze strony ojca, Pelagia z Sapieh\u00f3w Czacka. To jej w du\u017cej mierze zawdzi\u0119cza\u0142a wychowanie patriotyczne i religijne. Uczy\u0142a si\u0119 czyta\u0107 na jej kolanach, z francuskiego egzemplarza ksi\u0105\u017cki \u201eO na\u015bladowaniu Chrystusa\u201d Tomasza \u00e0 Kempis. By\u0142a to ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra towarzyszy\u0142a jej przez ca\u0142e \u017cycie.<\/p>\n

Utrata wzroku
\n<\/strong>Od dzieci\u0144stwa mia\u0142a problemy ze wzrokiem. Do ostatecznej jego utraty przyczyni\u0142 si\u0119 niefortunny upadek z konia. Operacje, leczenie i rehabilitacja nic nie pomaga\u0142y. Nie by\u0142o \u0142atwo si\u0119 z tym pogodzi\u0107 i m\u0142odej, 20 \u2013 letniej dziewczynie i jej rodzinie. Kilka lat p\u00f3\u017aniej w 1898 r., gdy planowana by\u0142a kolejna operacja, R\u00f3\u017ca us\u0142ysza\u0142a od lekarza: \u201eWzroku pani nie odzyska, gdy\u017c jest bezpowrotnie stracony. Wszelkie dalsze starania i zabiegi ju\u017c nic nie dadz\u0105. Zamiast tego niech pani pomy\u015bli raczej o zaj\u0119ciu si\u0119 losem 18 tys. niewidomych w Kr\u00f3lestwie Polskim, o kt\u00f3rych do tej pory nikt si\u0119 nie zatroszczy\u0142\u201d. Na 3 dni zamkn\u0119\u0142a si\u0119 w pokoju. Podj\u0119\u0142a w\u00f3wczas decyzj\u0119, kt\u00f3ra zaprowadzi\u0142a j\u0105 do ofiarowania swojego \u017cycia niewidomym.<\/p>\n

Przygotowywa\u0142a si\u0119 do tego przez 10 lat. Rozpocz\u0119\u0142a autorehabilitacj\u0119 i uczy\u0142a si\u0119 samodzielnego \u017cycia jako niewidoma. Odbywa\u0142a te\u017c liczne podr\u00f3\u017ce zagraniczne, ju\u017c nie po to, by si\u0119 leczy\u0107, ale by szuka\u0107 inspiracji i poznawa\u0107 nowoczesne koncepcje oraz metody pracy z niewidomymi. Bardzo wa\u017cn\u0105 inspiracj\u0105 w tym wzgl\u0119dzie by\u0142a dla R\u00f3\u017cy Czackiej my\u015bl wybitnego francuskiego tyflologa, Maurice\u2019a de la Sizeranne. Koncepcja Sizeranne polega\u0142a m.in. na tym, by nie ogranicza\u0107 si\u0119 do ja\u0142mu\u017cny wobec niewidomych ale pomaga\u0107 im stawa\u0107 si\u0119 u\u017cytecznymi dla spo\u0142ecze\u0144stwa. Koncepcj\u0119 t\u0119 R\u00f3\u017ca przej\u0119\u0142a i na niej postanowi\u0142a opiera\u0107 swoje dzia\u0142ania, zar\u00f3wno w ramach indywidualnej pomocy niewidomym, jak i w ramach za\u0142o\u017conego przez siebie Towarzystwa Opieki nad Ociemnia\u0142ymi. Po \u015bmierci ojca w 1909 r. zyska\u0142a samodzielno\u015b\u0107 finansow\u0105 i zdecydowa\u0142a si\u0119 ca\u0142y sw\u00f3j maj\u0105tek przeznaczy\u0107 na pomoc niewidomym.<\/p>\n

Wspiera\u0142a ich materialnie, organizowa\u0142a nauk\u0119, min. nauk\u0119 koszykarstwa, nauk\u0119 Braille\u2019a. Za\u0142o\u017cy\u0142a pierwsze schronisko dla niewidomych dziewcz\u0105t w Warszawie przy ul. Dzielnej 37, biuro przepisywania ksi\u0105\u017cek brajlowskich. Powo\u0142a\u0142a te\u017c Patronat, maj\u0105cy na celu otwart\u0105 opiek\u0119 nad niewidomymi i ich rodzinami. W 1913 r. powsta\u0142a regularna szko\u0142a dla niewidomych ch\u0142opc\u00f3w, pierwsza, w kt\u00f3rej uczono pisania brajlem w j\u0119zyku polskim, zorganizowane zosta\u0142y pierwsze kolonie letnie dla niewidomych dzieci. Zacz\u0119\u0142o te\u017c dzia\u0142a\u0107 przedszkole dla niewidomych dzieci \u2013 instytucja zupe\u0142nie pionierska, kt\u00f3rej w\u00f3wczas nie by\u0142o nawet we Francji.<\/p>\n

Zgromadzenie
\n<\/strong>W 1915 r. R\u00f3\u017ca uda\u0142a si\u0119 w odwiedziny do swojego brata na Wo\u0142yniu. Tam zatrzyma\u0142y j\u0105 dzia\u0142ania wojenne. Nie mog\u0142a wr\u00f3ci\u0107 do Warszawy. Zdecydowa\u0142a si\u0119 pozosta\u0107 w \u017bytomierzu, gdzie sp\u0119dzi\u0142a 3 lata. By\u0142 to czas jej osobistych rekolekcji i wyboru nowej drogi \u017cyciowej. Pod kierownictwem duchowym ks. W\u0142adys\u0142awa Krawieckiego rozpocz\u0119\u0142a nowicjat tercjarski, ca\u0142kowicie zmieniaj\u0105c tryb \u017cycia i podejmuj\u0105c praktyk\u0119 radykalnego ub\u00f3stwa. 19 listopada 1917 r. przywdzia\u0142a zakonny habit przyjmuj\u0105c imi\u0119 zakonne s. El\u017cbieta od Ukrzy\u017cowania Pana Jezusa. 28 maja 1918 r. wr\u00f3ci\u0142a do Warszawy, po czym na sta\u0142e zamieszka\u0142a w zak\u0142adzie Towarzystwa Opieki nad Ociemnia\u0142ymi przy ul. Polnej.<\/p>\n

My\u015bl o zgromadzeniu zakonnym, kt\u00f3rego charyzmatem by\u0142aby opieka nad niewidomymitowarzyszy\u0142a R\u00f3\u017cy Czackiej ju\u017c od dawna. Jeszcze w 1910 r. podczas podr\u00f3\u017cy do Francji pozna\u0142a Siostry Niewidome \u015bw. Paw\u0142a, kt\u00f3re by\u0142y dla niej inspiracj\u0105. Pomys\u0142 sprowadzenia tego zgromadzenia do Polski nie mia\u0142 jednak szans na realizacj\u0119. Idea nowego zgromadzenia powsta\u0142a w \u017bytomierzu. Konstytucje na pro\u015bb\u0119 R\u00f3\u017cy napisa\u0142 ks. Krawiecki a ona sama przez fakt \u015blub\u00f3w sta\u0142a si\u0119 pierwsz\u0105 zakonnic\u0105.<\/p>\n

Formalnie Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca powsta\u0142o 1 grudnia 1918 r. Powo\u0142anie go nie by\u0142o \u0142atwe, wiele os\u00f3b duchownych traktowa\u0142o ten pomys\u0142 jako rodzaj hrabiowskiej chimery. \u201eZachcia\u0142o si\u0119 \u015blepej babie zakon zak\u0142ada\u0107\u201d \u2013 z takimi opiniami spotyka\u0142a si\u0119 s. El\u017cbieta podczas swoich wizyt w warszawskiej kurii. Wbrew nim jednak kard. Kakowski zaakceptowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 matki, a podczas jednej z wizyt w kurii pozna\u0142a ona ks. W\u0142adys\u0142awa Korni\u0142owicza, p\u00f3\u017aniejszego ojca duchowego Lasek.<\/p>\n

By\u0142 to niezwyk\u0142y kap\u0142an, o bardzo szerokich horyzontach i osobistej \u015bwi\u0119to\u015bci, obdarzony szczeg\u00f3lnym charyzmatem s\u0142uchania, docierania do os\u00f3b poszukuj\u0105cych i w\u0105tpi\u0105cych, kt\u00f3rym nie do ko\u0144ca by\u0142o po drodze z Panem Bogiem a zw\u0142aszcza z Ko\u015bcio\u0142em. Lgn\u0119li do niego m\u0142odzi. Jesieni\u0105 1918 r. wok\u00f3\u0142 osoby ks. Korni\u0142owicza powsta\u0142o s\u0142ynne K\u00f3\u0142ko, nieformalna grupa, w kt\u00f3rej toczono \u017carliwe dyskusje, poszukuj\u0105c prawdy i sensu \u017cycia. Uczestnicy tych spotka\u0144 byli cz\u0119sto niewierz\u0105cy lub \u015bwie\u017co nawr\u00f3ceni. Powstanie i rozw\u00f3j K\u00f3\u0142ka zbieg\u0142o si\u0119 w czasie z zawi\u0105zaniem znajomo\u015bci przez ks. Korni\u0142owicza z matk\u0105 Czack\u0105. Znajomo\u015b\u0107 ta zaowocowa\u0142 g\u0142\u0119bokim zwi\u0105zkiem wielu cz\u0142onk\u00f3w K\u00f3\u0142ka z jej dzie\u0142em. Wystarczy wspomnie\u0107, \u017ce cztery osoby z tego \u015brodowiska wst\u0105pi\u0142y do Zgromadzenia Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca a z grona K\u00f3\u0142kowicz\u00f3w wywodzili si\u0119 pierwsi \u015bwieccy wsp\u00f3\u0142pracownicy matki Czackiej, w tym Antoni Marylski, jej duchowy syn i przysz\u0142y budowniczy Lasek.<\/p>\n

We wsp\u00f3\u0142pracy z ks. Korni\u0142owiczem kszta\u0142towa\u0142 si\u0119 charyzmat Dzie\u0142a tworzonego przez matk\u0119 Czack\u0105 \u2013 charyzmat s\u0142u\u017cby niewidomym nie tylko na ciele ale te\u017c na duszy. Warto w tym kontek\u015bcie wspomnie\u0107 te\u017c o Bibliotece Wiedzy Religijnej \u2013 rozwijaj\u0105cym si\u0119 od 1919 r. ksi\u0119gozbiorze zawieraj\u0105cym literatur\u0119 religijn\u0105 oraz warto\u015bciow\u0105 literatur\u0119 popularn\u0105, w tym dzieci\u0119c\u0105, kt\u00f3ry w 1939 r. liczy\u0142 17 tys. ksi\u0105\u017cek i korzysta\u0142o z niego kilkana\u015bcie tysi\u0119cy czytelnik\u00f3w. Biblioteka, kt\u00f3ra powsta\u0142a z inspiracji ks. Korni\u0142owicza, by\u0142a jedn\u0105 z plac\u00f3wek Dzie\u0142a matki Czackiej.<\/p>\n

W 1920 r. zmar\u0142 ks. W\u0142adys\u0142aw Krawiecki. Duchowym kierownikiem matki Czackiej oraz jej powiernikiem w sprawach zgromadzenia i zak\u0142adu zosta\u0142 ks. W\u0142adys\u0142aw Korni\u0142owicz. Powo\u0142anie ksi\u0119dza w 1922 r. na kierownika konwiktu dla ksi\u0119\u017cy studiuj\u0105cych w Lublinie spowodowa\u0142o pewne rozlu\u017anienie jego kontakt\u00f3w z Dzie\u0142em. Sta\u0142y si\u0119 one na powr\u00f3t bardzo silne od 1930 r., gdy ks. Korni\u0142owicz zamieszka\u0142 ju\u017c na sta\u0142e w Laskach. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce w latach 1922 \u2013 1924 funkcj\u0119 kapelana zak\u0142adu dla ociemnia\u0142ych w Warszawie pe\u0142ni\u0142 ks. Jan Zieja.<\/p>\n

Laski
\n<\/strong>W 1921 r. Antoni Daszewski przekaza\u0142 matce Czackiej 5 m\u00f3rg nieu\u017cytk\u00f3w w miejscowo\u015bci Laski pod Warszaw\u0105. Zarz\u0105d TOnO podj\u0105\u0142 wkr\u00f3tce decyzj\u0119 o budowie w tym miejscu zak\u0142adu dla niewidomych. Zanim budowa ta zosta\u0142a zrealizowana matk\u0119 Czack\u0105 czeka\u0142y jeszcze dwa trudne wydarzenia \u2013 choroba nowotworowa oraz konflikt z Zarz\u0105dem Towarzystwa. Konflikt ten dotyczy\u0142 przede wszystkim pytania o katolick\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107 Dzie\u0142a oraz roli w nim Zgromadzenia Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca. Ostatecznie Zarz\u0105d poda\u0142 si\u0119 do dymisji i ukonstytuowa\u0142 si\u0119 nowy. W tym samym czasie matka przechodzi\u0142a operacj\u0119 usuni\u0119cia guza piersi. Choroba wydawa\u0142a si\u0119 bardzo powa\u017cna. Podczas pobytu w szpitalu pozna\u0142a Antoniego Marylskiego, jednego z cz\u0142onk\u00f3w K\u00f3\u0142ka. To jemu zosta\u0142a powierzona funkcja skarbnika w nowym Zarz\u0105dzie TOnO oraz misja budowy zak\u0142adu w Laskach.<\/p>\n

Matka Czacka przenios\u0142a si\u0119 tam na sta\u0142e w marcu 1925 r. W wigili\u0119 Bo\u017cego Narodzenia, 24 grudnia 1925 r. ks. W\u0142adys\u0142aw Korni\u0142owicz po\u015bwi\u0119ci\u0142 wybudowan\u0105 tam kaplic\u0119 pw. Matki Bo\u017cej Anielskiej \u2013 drewniano \u2013 murowan\u0105, nawi\u0105zuj\u0105c\u0105 w stylu do architektury zakopia\u0144skiej. Odprawi\u0142 w niej te\u017c pierwsz\u0105 Msz\u0105 \u015bw. \u2013 Pasterk\u0119. W 1926 r. do Lasek przeniesiona zosta\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 agend Towarzystwa Opieki nad Ociemnia\u0142ymi.<\/p>\n

Dalsze lata to systematyczny rozw\u00f3j Dzie\u0142a. Do Lasek trafia\u0142y przede wszystkim dzieci z rodzin ubogich. Informacje nt. o\u015brodka, mo\u017cliwo\u015bci opieki i kszta\u0142cenia rozchodzi\u0142y si\u0119 po Polsce przede wszystkim dzi\u0119ki \u201eRycerzowi Niepokalanej\u201d i \u201ePos\u0142a\u0144cowi Serca Jezusowego\u201d. Rodzice przywozili swoje dzieci zostawiaj\u0105c im zwykle troch\u0119 prostego ubrania. Ca\u0142\u0105 reszt\u0105 \u2013 utrzymaniem i nauk\u0105 \u2013 musia\u0142a si\u0119 zaj\u0105\u0107 matka i siostry. W 1926 r. zainicjowano w Laskach budow\u0119 internatu, tzw. \u201eDomu Ch\u0142opc\u00f3w\u201d. W 1927 r. powsta\u0142a tam drukarnia brajlowska. Jeszcze przed wojn\u0105 w Laskach uczy\u0142o si\u0119 ok. 100 dzieci. Matka zreszt\u0105 opiekowa\u0142a si\u0119 osobami niewidomymi nie tylko w Laskach.<\/p>\n

Zak\u0142ad, w my\u015bl koncepcji przyj\u0119tych niegdy\u015b przez sw\u0105 za\u0142o\u017cycielk\u0119, mia\u0142 przede wszystkim przygotowywa\u0107 niewidomych do \u017cycia w spo\u0142ecze\u0144stwie, uczy\u0107 ich samodzielno\u015bci, zawodu, przygotowywa\u0107 do pracy daj\u0105cej utrzymanie. W latach 1925-32 w samych Laskach pracowa\u0142o ju\u017c 17 inwalid\u00f3w wzroku \u2013 2 koszykarzy, pomocnik mechanika, robotnik, masa\u017cystka, telefonistka, 11 pracownic zatrudnionych w Biurze Przepisywania Ksi\u0105\u017cek Brajlowskich, przy powielaczu brajlowskim i w Dziale Tyflologii. W szkole pracowa\u0142o 7 nauczycieli \u2013 4 nauczycieli przedmiot\u00f3w og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cych, jeden instruktor i 2 muzyk\u00f3w. W 1929 r. Laski wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 w Polskiej Wystawie Krajowej w Poznaniu . Stoisko z wyrobami rzemie\u015blniczymi obs\u0142ugiwa\u0142 niewidomy wychowanek Dzie\u0142a, Stefan Rakoczy.<\/p>\n

Istotny by\u0142 r\u00f3wnie\u017c wymiar charytatywny Dzie\u0142a, zwi\u0105zany z konieczno\u015bci\u0105 utrzymania wychowank\u00f3w. Trudno\u015bci finansowe pojawia\u0142y si\u0119 od samego pocz\u0105tku, przyjmuj\u0105c niekiedy dramatyczny wymiar. Bywa\u0142o, \u017ce siostrom g\u0142\u00f3d zagl\u0105da\u0142 w oczy. Musia\u0142y wraz z matk\u0105 prowadzi\u0107 liczne, upokarzaj\u0105ce cz\u0119sto kwesty, kt\u00f3re sama matka nazywa\u0142a \u201ekrwawym wysi\u0142kiem\u201d. Szczeg\u00f3lnie trudny by\u0142 pocz\u0105tek lat 30-tych, gdy trwa\u0142 \u015bwiatowy kryzys gospodarczy. Wiosn\u0105 1932 r. wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce likwidacja zad\u0142u\u017conego Zak\u0142adu jest nieuchronna. Uratowa\u0142 go b\u0142yskotliwy pomys\u0142 Antoniego Marylskiego polegaj\u0105cy na sprzeda\u017cy darowanej kamienicy. Zdarza\u0142y si\u0119 te\u017c \u2013 wed\u0142ug wielu \u015bwiadectw \u2013 wydarzenia, kt\u00f3re mo\u017cna interpretowa\u0107 jako bezpo\u015brednie interwencje Opatrzno\u015bci. By\u0142o tak np. w\u00f3wczas, gdy matka po gor\u0105cej modlitwie o pomoc, wychodz\u0105c z ko\u015bcio\u0142a natkn\u0119\u0142a si\u0119 na nieznajomego m\u0119\u017cczyzn\u0119, kt\u00f3ry wr\u0119czy\u0142 jej dok\u0142adnie potrzebn\u0105 w\u00f3wczas kwot\u0119.<\/p>\n

Lata 30-ste XX w. to r\u00f3wnie\u017c czas budowania Biblioteki Brajlowskiej w Laskach. Przed II Wojn\u0105 \u015awiatow\u0105 jej zbi\u00f3r liczy\u0142 ok. 5 tys. wolumin\u00f3w. Dzi\u0119ki staraniom matki Czackiej powsta\u0142a r\u00f3wnie\u017c biblioteka tyflologiczna, kt\u00f3ra liczy\u0142a przed wojn\u0105 ok. 700 pozycji ksi\u0105\u017ckowych w 4 j\u0119zykach.<\/p>\n

Dzie\u0142o matki stopniowo zyskiwa\u0142o uznanie. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u201eDomu ch\u0142opc\u00f3w\u201d wysoko ocenia\u0142a prof. Maria Grzegorzewska, tw\u00f3rczyni teoretycznych i organizacyjnych podstaw szkolnictwa specjalnego w Polsce, zacie\u015bniaj\u0105c swoj\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z zak\u0142adem. Laski odwiedzi\u0142 te\u017c m.in. Janusz Korczak.<\/p>\n

W 1934 r. projekt matki Czackiej ujednolicaj\u0105cy polski system pisania w brajlu zyska\u0142 zatwierdzenie Ministerstwa Wyzna\u0144 Religijnych i O\u015bwiecenia Publicznego jako obowi\u0105zuj\u0105cy w ca\u0142ej Polsce. 11 listopada 1935 r. za\u0142o\u017cycielka Lasek otrzyma\u0142a Z\u0142oty Krzy\u017c Zas\u0142ugi za prac\u0119 z niewidomymi. Rok p\u00f3\u017aniej przeprowadzona zosta\u0142a og\u00f3lnopolska kwesta na rzecz niewidomych.<\/p>\n

R\u00f3wnolegle rozwija\u0142a si\u0119 s\u0142u\u017cba niewidomym duchowo. W 1930 r. ks. W\u0142adys\u0142aw Korni\u0142owicz przeprowadzi\u0142 si\u0119 na sta\u0142e do Lasek. Ju\u017c w 1933 r. powsta\u0142 dom rekolekcyjny dla wszystkich, kt\u00f3rzy przybywali tam, by szuka\u0107 duchowej si\u0142y i odpowiedzi na swoje pytania. Wa\u017cnym elementem tego dzie\u0142a by\u0142o te\u017c rozwijaj\u0105ce si\u0119 w latach 30 \u2013tych pismo i wydawnictwo \u201eVerbum\u201d.<\/p>\n

W 1937 r. matka Czacka uda\u0142a si\u0119 do Rzymu. Papie\u017c Pius XI zaakceptowa\u0142 jej Dzie\u0142o \u2013 bez zastrze\u017ce\u0144. W 1938 r. kard. Aleksander Kakowski zatwierdzi\u0142 Konstytucje Zgromadzenia na 5 lat.<\/p>\n

Wojna
\n<\/strong>Ju\u017c na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1939 r. nast\u0105pi\u0142a cz\u0119\u015bciowa ewakuacja Lasek. By\u0142o to bardzo uzasadnione. W dniach od 17 do 21 wrze\u015bnia odby\u0142a si\u0119 tam bitwa, w czasie kt\u00f3rej dosz\u0142o do zniszczenia zak\u0142adu w 75 procentach. Wysoko\u015b\u0107 strat, w tym zniszczenie Biblioteki Tyflologicznej i brajlowskich podr\u0119cznik\u00f3w szkolnych szacowano na sum\u0119 1,5 mln. \u00f3wczesnych z\u0142otych.<\/p>\n

Matka Czacka pod koniec wrze\u015bnia 1939 r. przebywa\u0142a w Warszawie, gdzie podczas bombardowania zosta\u0142a ci\u0119\u017cko ranna. Bardzo cierpia\u0142a. Siostry nosi\u0142y j\u0105 po ulicach miasta z miejsca na miejsce, w\u015br\u00f3d \u015bwiszcz\u0105cych pocisk\u00f3w \u2013 szukaj\u0105c pomocy. Ostatecznie 27 wrze\u015bnia uda\u0142o si\u0119 j\u0105 uzyska\u0107. Dr Zofia Woyno, szara urszulanka przeprowadzi\u0142a operacj\u0119 usuni\u0119cia matce Czackiej ga\u0142ki ocznej \u2013 bez narkozy i bez \u017cadnych \u015brodk\u00f3w znieczulaj\u0105cych. Dawno ju\u017c ich w Warszawie zabrak\u0142o.<\/p>\n

Pod koniec 1939 r. Niemcy rozwi\u0105zali TOnO. Laski pod nazw\u0105 Blindenanstalt otrzyma\u0142y zezwolenie na nauczanie elementarne i zawodowe. Wiele si\u00f3str i os\u00f3b niewidomych przebywa\u0142o w\u00f3wczas w \u017bu\u0142owie na Lubelszczy\u017anie. Latem 1940 r. przenios\u0142y si\u0119 one do Koz\u0142\u00f3wki, gdzie ich kapelanem zosta\u0142 ks. prof. Stefan Wyszy\u0144ski, nazywaj\u0105cy sam siebie uczniem ks. Korni\u0142owicza. W 1942 r. przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 on do Lasek, gdzie do 1945 r. pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 kapelana Zak\u0142adu, b\u0119d\u0105c r\u00f3wnie\u017c kapelanem okr\u0119gu AK \u017boliborz \u2013 Kampinos.<\/p>\n

Odchodzenie
\n<\/strong>Lata powojenne by\u0142y trudne. We wrze\u015bniu 1946 r. zmar\u0142 ks. W\u0142adys\u0142aw Korni\u0142owicz. Cho\u0107 uda\u0142o si\u0119 ponownie zarejestrowa\u0107 TOnO, wiadomo by\u0142o, \u017ce nowa w\u0142adza b\u0119dzie utrudnia\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 instytucji o tak wyra\u017anie katolickim profilu jak Zak\u0142ad w Laskach. Jedn\u0105 z wa\u017cnych decyzji matki Czackiej w zwi\u0105zku z tym by\u0142o powo\u0142anie Rady Wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w Niewidomych. Jej celem by\u0142a m.in. wi\u0119ksza demokratyzacja Towarzystwa oraz stworzenie w\u015br\u00f3d samych niewidomych przeciwwagi dla grupy, kt\u00f3ra uleg\u0142a presji re\u017cimu komunistycznego. Pr\u00f3ba likwidacji Lasek i przekszta\u0142cenia ich w plac\u00f3wk\u0119 dla niewidomych dzieci z upo\u015bledzeniem umys\u0142owym podj\u0119ta zosta\u0142a przez komunistyczne w\u0142adze w 1952 r. Nie wiadomo do ko\u0144ca, dlaczego ta pr\u00f3ba si\u0119 nie uda\u0142a. Wiele wskazuje na to, \u017ce kluczowa okaza\u0142a si\u0119 interwencja samych niewidomych, cz\u0142onk\u00f3w wspomnianej Rady.<\/p>\n

Ju\u017c w grudniu 1948 r. matka Czacka przesz\u0142a pierwszy wylew. Mia\u0142a \u015bwiadomo\u015b\u0107 pogarszaj\u0105cego si\u0119 stanu zdrowia. W listopadzie 1949 r. Prymas Wyszy\u0144ski mianowa\u0142 now\u0105 prze\u0142o\u017con\u0105 generaln\u0105 m. Benedykt\u0119 Woyczy\u0144sk\u0105. Matka Czacka poinformowa\u0142a o rezygnacji z funkcji prze\u0142o\u017conej w li\u015bcie zatytu\u0142owanym \u201eDo moich dzieci ma\u0142ych i du\u017cych\u201d. W 1950 r. duchow\u0105 opiek\u0119 nad Dzie\u0142em obj\u0105\u0142 ks. Tadeusz Fedorowicz.<\/p>\n

Ostatnie 10 lat \u017cycia m. El\u017cbiety to lata ci\u0119\u017ckiej choroby z aspektami demencji, powolnego umierania i cierpienia ofiarowywanego w intencji Dzie\u0142a. Mieszka\u0142a w pokoju przy kaplicy w Laskach. Modli\u0142a si\u0119 i prze\u017cywa\u0142a swoje cierpienie, kt\u00f3rego mia\u0142a \u015bwiadomo\u015b\u0107, w \u0142\u0105czno\u015bci z Bogiem. W jej notatkach i s\u0142owach ostatniej modlitwy zawarte jest \u015bwiadectwo stan\u00f3w mistycznych.<\/p>\n

Zmar\u0142a 15 maja 1961 r. 19 maja podczas uroczystego pogrzebu homili\u0119 wyg\u0142osi\u0142 Prymas Stefan Wyszy\u0144ski rozpoczynaj\u0105c j\u0105 od s\u0142\u00f3w \u201ePrzedziwny jest B\u00f3g w \u015bwi\u0119tych swoich!\u201d<\/p>\n

W kierunku beatyfikacji
\n<\/strong>Cho\u0107 przekonanie o jej \u015bwi\u0119to\u015bci by\u0142o powszechne na proces beatyfikacyjny trzeba by\u0142o czeka\u0107 do\u015b\u0107 d\u0142ugo. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w grudniu 1987 r. i wraz z procesem ks. Korni\u0142owicza zako\u0144czy\u0142 si\u0119 na etapie diecezjalnym w 1995 r. Dekret o heroiczno\u015bci cn\u00f3t matki Czackiej wydany zosta\u0142 w 2017 r. W pa\u017adzierniku 2020 r. zatwierdzony zosta\u0142 przez Ojca \u015awi\u0119tego cud za jej wstawiennictwem.<\/p>\n

Cud wydarzy\u0142 si\u0119 w 2010 r. i zwi\u0105zany by\u0142 z ci\u0119\u017ckim wypadkiem 10-letniej w\u00f3wczas dziewczynki. Wypadek mia\u0142 miejsce 31 sierpnia 2010 r. Urazy g\u0142owy dziecka by\u0142y tak du\u017ce, i\u017c lekarze spodziewali si\u0119, \u017ce je\u015bli nie umrze, pozostanie w stanie wegetatywnym lub b\u0119dzie mia\u0142o powa\u017cne uszkodzenia, m.in. wzroku i s\u0142uchu. W intencji dziewczynki modli\u0142o si\u0119 ca\u0142e Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca \u2013 za wstawiennictwem matki Czackiej. Ju\u017c 13 wrze\u015bnia nast\u0105pi\u0142 prze\u0142om i dziewczynka zacz\u0119\u0142a szybko odzyskiwa\u0107 wszystkie w\u0142adze. Dzi\u015b jest ca\u0142kowicie zdrowa, cho\u0107 na zdj\u0119ciach rentgenowskich wida\u0107 \u015blady wypadku, kt\u00f3re mog\u0142yby wskazywa\u0107 na trwa\u0142e uszkodzenia i niesprawno\u015b\u0107.
\nUznany cud otworzy\u0142 drog\u0119 do beatyfikacji matki El\u017cbiety R\u00f3\u017cy Czackiej. Odb\u0119dzie si\u0119 ona 12 wrze\u015bnia br. w Warszawie, razem z beatyfikacj\u0105 kard. Stefana Wyszy\u0144skiego.<\/p>\n

\/eKai\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pochodzenie Pochodzi\u0142a z rodziny arystokratycznej. W wieku 22 lat straci\u0142a wzrok. Podj\u0119\u0142a w\u00f3wczas decyzj\u0119, \u017ce nie zamknie si\u0119 w swoim cierpieniu ale ofiaruje swoje \u017cycie innym niewidomym. Po latach rozpocz\u0119\u0142a drog\u0119 \u017cycia zakonnego i za\u0142o\u017cy\u0142a nowe Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca, kt\u00f3rego charyzmatem jest s\u0142u\u017cba osobom niewidomym. Stworzy\u0142a te\u017c Laski \u2013 o\u015brodek szkolno \u2013 wychowawczy …<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":19535,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0},"categories":[13],"tags":[],"yoast_head":"\nMatka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Pochodzenie Pochodzi\u0142a z rodziny arystokratycznej. W wieku 22 lat straci\u0142a wzrok. Podj\u0119\u0142a w\u00f3wczas decyzj\u0119, \u017ce nie zamknie si\u0119 w swoim cierpieniu ale ofiaruje swoje \u017cycie innym niewidomym. Po latach rozpocz\u0119\u0142a drog\u0119 \u017cycia zakonnego i za\u0142o\u017cy\u0142a nowe Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca, kt\u00f3rego charyzmatem jest s\u0142u\u017cba osobom niewidomym. Stworzy\u0142a te\u017c Laski \u2013 o\u015brodek szkolno \u2013 wychowawczy …\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-09-04T06:00:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-09-10T12:20:48+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"350\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"224\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"pakosc-kalwaria\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"15 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/\",\"name\":\"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"description\":\"Parafia Rzymsko \u2013 Katolicka p.w. Pana Jezusa Ukrzy\u017cowanego i Matki Bo\u017cej Bolesnej ul. Barci\u0144ska 60, 88\u2013170 Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg\",\"width\":350,\"height\":224},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/\",\"name\":\"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2021-09-04T06:00:56+00:00\",\"dateModified\":\"2021-09-10T12:20:48+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa\",\"name\":\"pakosc-kalwaria\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#personlogo\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"pakosc-kalwaria\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/\"],\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/author\/pakosc-kalwaria\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","og_description":"Pochodzenie Pochodzi\u0142a z rodziny arystokratycznej. W wieku 22 lat straci\u0142a wzrok. Podj\u0119\u0142a w\u00f3wczas decyzj\u0119, \u017ce nie zamknie si\u0119 w swoim cierpieniu ale ofiaruje swoje \u017cycie innym niewidomym. Po latach rozpocz\u0119\u0142a drog\u0119 \u017cycia zakonnego i za\u0142o\u017cy\u0142a nowe Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca, kt\u00f3rego charyzmatem jest s\u0142u\u017cba osobom niewidomym. Stworzy\u0142a te\u017c Laski \u2013 o\u015brodek szkolno \u2013 wychowawczy …","og_url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/","og_site_name":"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/","article_published_time":"2021-09-04T06:00:56+00:00","article_modified_time":"2021-09-10T12:20:48+00:00","og_image":[{"width":350,"height":224,"url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary","twitter_misc":{"Napisane przez":"pakosc-kalwaria","Szacowany czas czytania":"15 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/","name":"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","description":"Parafia Rzymsko \u2013 Katolicka p.w. Pana Jezusa Ukrzy\u017cowanego i Matki Bo\u017cej Bolesnej ul. Barci\u0144ska 60, 88\u2013170 Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#primaryimage","inLanguage":"pl-PL","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg","contentUrl":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2021\/08\/matka-czacka-podkreslala-znaczenie-codziennej-modlitwy.jpg","width":350,"height":224},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#webpage","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/","name":"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#primaryimage"},"datePublished":"2021-09-04T06:00:56+00:00","dateModified":"2021-09-10T12:20:48+00:00","author":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2021\/09\/04\/matka-elzbieta-roza-czacka\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Matka El\u017cbieta R\u00f3\u017ca Czacka"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa","name":"pakosc-kalwaria","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#personlogo","inLanguage":"pl-PL","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g","caption":"pakosc-kalwaria"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/"],"url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/author\/pakosc-kalwaria\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19534"}],"collection":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19534"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19534\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19536,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19534\/revisions\/19536"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/19535"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19534"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19534"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19534"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}