{"id":962,"date":"2016-11-20T17:39:01","date_gmt":"2016-11-20T16:39:01","guid":{"rendered":"http:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?p=962"},"modified":"2016-12-09T08:56:24","modified_gmt":"2016-12-09T07:56:24","slug":"list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/","title":{"rendered":"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u00a0MI\u0141OSIERDZIE I NIESZCZ\u0118\u015aLIWA<\/strong><\/p>\n<p><em>Mi\u0142osierdzie <\/em>i<em> nieszcz\u0119\u015bliwa<\/em> to dwa s\u0142owa, kt\u00f3rych u\u017cywa \u015bw. Augustyn, aby opisa\u0107 spotkanie Jezusa z cudzo\u0142o\u017cnic\u0105 (por. <em>J <\/em>8,1-11). Nie m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 pi\u0119kniejszych i bardziej zgodnych ze sob\u0105 s\u0142\u00f3w, by uzmys\u0142owi\u0107 tajemnic\u0119 mi\u0142o\u015bci Boga, wychodz\u0105cego na spotkanie grzesznika: \u201eDwoje pozosta\u0142o: nieszcz\u0119\u015bliwa i mi\u0142osierdzie\u201d (<em>In Joh<\/em> 33,5). Ile\u017c w tym opisie Bo\u017cego wsp\u00f3\u0142czucia i sprawiedliwo\u015bci! P\u0142yn\u0105ca z niego nauka rzuca \u015bwiat\u0142o na zako\u0144czenie Nadzwyczajnego Jubileuszu Mi\u0142osierdzia, wskazuj\u0105c jednocze\u015bnie drog\u0119, kt\u00f3r\u0105 mamy pod\u0105\u017ca\u0107 w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n<ol>\n<li>Ta karta Ewangelii s\u0142usznie mo\u017ce by\u0107 traktowana jako ikona tego wszystkiego, co celebrowali\u015bmy w Roku \u015awi\u0119tym, b\u0119d\u0105cym czasem bogatym w mi\u0142osierdzie, kt\u00f3re nadal chce by\u0107 <em>celebrowane<\/em> i <em>prze\u017cywane<\/em> w naszych wsp\u00f3lnotach. Mi\u0142osierdzie nie mo\u017ce by\u0107 bowiem jak\u0105\u015b dygresj\u0105 w \u017cyciu Ko\u015bcio\u0142a, ale stanowi samo jego \u017cycie, czyni\u0105c widoczn\u0105 i namacaln\u0105 g\u0142\u0119bok\u0105 prawd\u0119 Ewangelii. Wszystko objawia si\u0119 w mi\u0142osierdziu; wszystko si\u0119 rozstrzyga w mi\u0142osiernej mi\u0142o\u015bci Ojca.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Spotkali si\u0119 kobieta i Jezus. Ona cudzo\u0142o\u017cnica i zgodnie z Prawem podlegaj\u0105ca karze ukamienowania; On, kt\u00f3ry poprzez swoje nauczanie i ca\u0142kowity dar z siebie, kt\u00f3re zaprowadz\u0105 Go na krzy\u017c, przywr\u00f3ci\u0142 Prawu Moj\u017ceszowemu jego prawdziwy, pierwotny cel. W centrum znajduje si\u0119 nie prawo i oparta na nim sprawiedliwo\u015b\u0107, ale mi\u0142o\u015b\u0107 Boga, kt\u00f3ra umie czyta\u0107 w sercu ka\u017cdego cz\u0142owieka, aby zrozumie\u0107 jego najbardziej ukryte pragnienia i kt\u00f3ra musi mie\u0107 pierwsze\u0144stwo nad wszystkim. W tej ewangelicznej opowie\u015bci nie spotykaj\u0105 si\u0119 jednak grzech i os\u0105d w spos\u00f3b abstrakcyjny, ale grzesznica i Zbawiciel. Jezus spojrza\u0142 tej kobiecie w oczy i czyta\u0142 w jej sercu: znalaz\u0142 tam pragnienie zrozumienia, uzyskania przebaczenia i wyzwolenia. N\u0119dza grzechu zosta\u0142a okryta mi\u0142osierdziem mi\u0142o\u015bci. Ze strony Jezusa nie ma \u017cadnego os\u0105du, kt\u00f3ry nie by\u0142by naznaczony lito\u015bci\u0105 i wsp\u00f3\u0142czuciem dla stanu grzesznicy. Ludziom, kt\u00f3rzy chcieli j\u0105 os\u0105dzi\u0107 i skaza\u0107 na \u015bmier\u0107, Jezus odpowiada d\u0142ugim milczeniem, kt\u00f3re pozwala g\u0142osowi Boga ujawni\u0107 si\u0119 w sumieniach, zar\u00f3wno w sumieniu kobiety jak i jej oskar\u017cycieli, kt\u00f3rzy porzucili kamienie i wszyscy jeden po drugim zacz\u0119li odchodzi\u0107 (por. <em>J<\/em> 8,9). A po tym milczeniu Jezus m\u00f3wi: \u201eKobieto, gdzie\u017c oni s\u0105? Nikt ci\u0119 nie pot\u0119pi\u0142?&#8230; I Ja ciebie nie pot\u0119piam. &#8211; Id\u017a, a od tej chwili ju\u017c nie grzesz!\u201d (w. 10-11). W ten spos\u00f3b pomaga jej z nadziej\u0105 patrze\u0107 w przysz\u0142o\u015b\u0107 i by\u0107 gotow\u0105 do rozpocz\u0119cia swojego \u017cycia na nowo. Od tej pory, je\u015bli zechce, b\u0119dzie mog\u0142a \u201epost\u0119powa\u0107 drog\u0105 mi\u0142o\u015bci\u201d (por. <em>Ef <\/em>5,2). Kiedy zostaniemy okryci mi\u0142osierdziem, to od nadal istniej\u0105cego stanu s\u0142abo\u015bci i grzechu wi\u0119ksza staje si\u0119 mi\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra pozwala patrze\u0107 dalej i \u017cy\u0107 inaczej.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li>Jezus zreszt\u0105 jasno tego naucza\u0142. Kiedy by\u0142 zaproszony na posi\u0142ek przez faryzeusza, podesz\u0142a do Niego pewna kobieta, znana wszystkim jako grzesznica (por. <em>\u0141k<\/em> 7,36-50). Nama\u015bci\u0142a olejkiem stopy Jezusa, obmy\u0142a je swoimi \u0142zami i osuszy\u0142a swoimi w\u0142osami (por. w. 37-38). Zgorszonemu tym faryzeuszowi Jezus odpowiedzia\u0142: \u201eOdpuszczone s\u0105 jej liczne grzechy, poniewa\u017c bardzo umi\u0142owa\u0142a. A ten, komu ma\u0142o si\u0119 odpuszcza, ma\u0142o mi\u0142uje\u201d (w. 47).<\/li>\n<\/ol>\n<p><em>Przebaczenie<\/em> jest najbardziej widocznym znakiem mi\u0142o\u015bci Ojca, kt\u00f3r\u0105 Jezus chcia\u0142 objawia\u0107 ca\u0142ym swoim \u017cyciem. Nie ma karty Ewangelii, kt\u00f3ra by\u0142aby pozbawiona tego nakazu mi\u0142o\u015bci, prowadz\u0105cego a\u017c do przebaczenia. Nawet w ostatniej chwili swego ziemskiego \u017cycia, gdy by\u0142 przybity do krzy\u017ca, Jezus wypowiada s\u0142owa przebaczenia: \u201eOjcze, przebacz im, bo nie wiedz\u0105, co czyni\u0105\u201d (<em>\u0141k<\/em> 23,34).<\/p>\n<p>Nic z tego, co skruszony grzesznik przedstawia mi\u0142osierdziu Boga, nie mo\u017ce pozosta\u0107 bez obj\u0119cia Jego przebaczeniem. Z tego wzgl\u0119du nikt z nas nie mo\u017ce obwarowa\u0107 mi\u0142osierdzia warunkami. Jest ono zawsze aktem bezinteresowno\u015bci Ojca niebieskiego, mi\u0142o\u015bci bezwarunkowej i niezas\u0142u\u017conej. Nie mo\u017cemy wi\u0119c pozwoli\u0107 sobie na przeciwstawianie si\u0119 pe\u0142nej wolno\u015bci mi\u0142o\u015bci, z jak\u0105 B\u00f3g wkracza w \u017cycie ka\u017cdego cz\u0142owieka.<\/p>\n<p>Mi\u0142osierdzie jest tym konkretnym dzia\u0142aniem mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3re przebaczaj\u0105c, przekszta\u0142ca i zmienia \u017cycie. W ten spos\u00f3b objawia si\u0119 Jego boska tajemnica. B\u00f3g jest mi\u0142osierny (por. <em>Wj <\/em>34,6), Jego mi\u0142osierdzie trwa na wieki (por. <em>Ps<\/em> 136), z pokolenia na pokolenie obejmuje ka\u017cd\u0105 osob\u0119, kt\u00f3ra Mu ufa i przekszta\u0142ca j\u0105, obdarzaj\u0105c swoim w\u0142asnym \u017cyciem.<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li>Jak\u017ce wielka rado\u015b\u0107 wzbudzi\u0142a si\u0119 w sercach tych dw\u00f3ch kobiet, cudzo\u0142o\u017cnicy i grzesznicy! Przebaczenie sprawi\u0142o, \u017ce wreszcie poczu\u0142y si\u0119 wolne i szcz\u0119\u015bliwe, jak nigdy przedtem. \u0141zy wstydu i b\u00f3lu przemieni\u0142y si\u0119 w u\u015bmiech kogo\u015b, kto wie, \u017ce jest kochany. Mi\u0142osierdzie budzi <em>rado\u015b\u0107,<\/em> bo serce otwiera si\u0119 na nadziej\u0119 nowego \u017cycia. Rado\u015b\u0107 przebaczenia jest niewypowiedziana, ale ujawnia si\u0119 w nas za ka\u017cdym razem, kiedy jej do\u015bwiadczamy. U jej pocz\u0105tk\u00f3w jest mi\u0142o\u015b\u0107, z kt\u00f3r\u0105 B\u00f3g wychodzi nam na spotkanie, przerywaj\u0105c otaczaj\u0105cy nas kr\u0105g egoizmu, aby\u015bmy i my stali si\u0119 narz\u0119dziami mi\u0142osierdzia.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Jak\u017ce znacz\u0105ce s\u0105 tak\u017ce dla nas starodawne s\u0142owa, kt\u00f3rymi kierowali si\u0119 pierwsi chrze\u015bcijanie: \u201ePrzyoblecz si\u0119 w rado\u015b\u0107, kt\u00f3ra zawsze znajduje \u0142ask\u0119 u Boga i zawsze mu jest mi\u0142a. I w niej si\u0119 rozp\u0142ywaj, albowiem ka\u017cdy cz\u0142owiek weso\u0142y pe\u0142ni dobre uczynki i dobre \u017cywi my\u015bli&#8230; Wszyscy \u017cy\u0107 b\u0119d\u0105 dla Boga, kt\u00f3rzy odrzuc\u0105 od siebie smutek, i tylko w rado\u015b\u0107 si\u0119 przyoblek\u0105\u201d (<em>Pasterz Hermasa,<\/em> XLII, 1-4). Do\u015bwiadczenie mi\u0142osierdzia daje rado\u015b\u0107. Nie pozw\u00f3lmy, aby nam j\u0105 odebra\u0142y r\u00f3\u017cne smutki i zmartwienia. Niech b\u0119dzie g\u0142\u0119boko zakorzeniona w naszych sercach i sprawia, aby\u015bmy zawsze ze spokojem patrzyli na codzienne \u017cycie.<\/p>\n<p>W kulturze cz\u0119sto zdominowanej przez technik\u0119 jest jakby coraz wi\u0119cej r\u00f3\u017cnych form smutku i samotno\u015bci, w kt\u00f3re popadaj\u0105 ludzie, tak\u017ce wielu m\u0142odych. Przysz\u0142o\u015b\u0107 rzeczywi\u015bcie zdaje si\u0119 by\u0107 zak\u0142adnikiem niepewno\u015bci, kt\u00f3ra nie pozwala na osi\u0105gni\u0119cie stabilizacji. W ten spos\u00f3b cz\u0119sto rodz\u0105 si\u0119 uczucia melancholii, smutku i nudy, kt\u00f3re mog\u0105 powoli doprowadzi\u0107 do rozpaczy. Potrzebni s\u0105 \u015bwiadkowie nadziei i prawdziwej rado\u015bci, aby odp\u0119dzi\u0107 iluzje, kt\u00f3re obiecuj\u0105 \u0142atwe szcz\u0119\u015bcie ze sztucznymi rajami. G\u0142\u0119boka pustka wielu os\u00f3b mo\u017ce by\u0107 wype\u0142niona przez nadziej\u0119, jak\u0105 nosimy w sercach, z wyp\u0142ywaj\u0105c\u0105 z niej rado\u015bci\u0105. Istnieje wielka potrzeba poznania rado\u015bci, kt\u00f3ra objawia si\u0119 w sercu dotkni\u0119tym przez mi\u0142osierdzie. Doce\u0144my zatem s\u0142owa Aposto\u0142a: \u201eRadujcie si\u0119 zawsze w Panu\u201d (<em>Flp<\/em> 4,4; por. <em>1 Tes<\/em> 5,16).<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li>Prze\u017cyli\u015bmy intensywny rok, podczas kt\u00f3rego zostali\u015bmy obficie obdarowani \u0142ask\u0105 mi\u0142osierdzia. Dobro\u0107 i mi\u0142osierdzie Pana rozla\u0142y si\u0119 na ca\u0142y \u015bwiat, niczym silny i ozdrowie\u0144czy wiatr. I wobec tego kochaj\u0105cego spojrzenia Pana, kt\u00f3ry tak d\u0142ugo zwraca\u0142 si\u0119 ku ka\u017cdemu z nas, nie mo\u017cemy pozosta\u0107 oboj\u0119tnymi, poniewa\u017c przemienia ono \u017cycie.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Odczuwamy potrzeb\u0119, by przede wszystkim podzi\u0119kowa\u0107 Panu i powiedzie\u0107: \u201e\u0141askawym si\u0119 okaza\u0142e\u015b, Panie, dla Twej ziemi [&#8230;] odpu\u015bci\u0142e\u015b win\u0119 Twojemu ludowi\u201d (<em>Ps <\/em>85,2-3). Tak w\u0142a\u015bnie jest: B\u00f3g star\u0142 nasze nieprawo\u015bci i wrzuci\u0142 w g\u0142\u0119boko\u015bci morskie nasze grzechy (por. <em>Mi<\/em> 7,19); ju\u017c o nich nie pami\u0119ta, rzuci\u0142 je poza siebie (por. <em>Iz<\/em> 38,17); jak daleki jest wsch\u00f3d od zachodu, tak daleko odsun\u0105\u0142 od nas nasze wyst\u0119pki (por. <em>Ps<\/em> 103,12).<\/p>\n<p>W tym Roku \u015awi\u0119tym Ko\u015bci\u00f3\u0142 potrafi\u0142 s\u0142ucha\u0107 i bardzo intensywnie do\u015bwiadczy\u0142 obecno\u015bci i blisko\u015bci Ojca, kt\u00f3ry za spraw\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego bardziej wyra\u017anie ukaza\u0142 mu dar i nakaz Jezusa Chrystusa dotycz\u0105cy przebaczenia. Naprawd\u0119 by\u0142o to nowe nawiedzenie Pana po\u015br\u00f3d nas. Dostrzegli\u015bmy Jego \u017cyciodajne tchnienie wlewaj\u0105ce si\u0119 do Ko\u015bcio\u0142a i, po raz kolejny, Jego s\u0142owa wskaza\u0142y misj\u0119: \u201eWe\u017amijcie Ducha \u015awi\u0119tego! Kt\u00f3rym odpu\u015bcicie grzechy, s\u0105 im odpuszczone, a kt\u00f3rym zatrzymacie, s\u0105 im zatrzymane\u201d (<em>J<\/em> 20,22-23).<\/p>\n<ol start=\"5\">\n<li>Obecnie, po zako\u0144czeniu tego jubileuszu, nadszed\u0142 czas spojrzenia w przysz\u0142o\u015b\u0107 i zrozumienia, w jaki spos\u00f3b i\u015b\u0107 dalej wiernie, z rado\u015bci\u0105 i entuzjazmem, aby do\u015bwiadczy\u0107 bogactwa mi\u0142osierdzia Bo\u017cego. Nasze wsp\u00f3lnoty b\u0119d\u0105 nadal mog\u0142y by\u0107 \u017cywe i dynamiczne w dziele nowej ewangelizacji, na tyle, na ile \u201enawr\u00f3cenie duszpasterskie\u201d, do kt\u00f3rego prze\u017cywania jeste\u015bmy wezwani (por. Adhort. ap. <em>Evangelii gaudium<\/em>, 27), b\u0119dzie codziennie kszta\u0142towane przez odnawiaj\u0105c\u0105 moc mi\u0142osierdzia. Nie ograniczajmy jej dzia\u0142ania. Nie zasmucajmy Ducha, kt\u00f3ry zawsze wskazuje nowe drogi do przej\u015bcia, aby zanie\u015b\u0107 wszystkim zbawcz\u0105 Ewangeli\u0119.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Po pierwsze jeste\u015bmy wezwani, aby <em>celebrowa\u0107 <\/em>mi\u0142osierdzie. Ile\u017c bogactwa jest obecne w modlitwie Ko\u015bcio\u0142a, kiedy przyzywa Boga jako mi\u0142osiernego Ojca! W liturgii mi\u0142osierdzie jest nie tylko wielokrotnie przywo\u0142ywane, ale jest rzeczywi\u015bcie przyjmowane i prze\u017cywane. Od pocz\u0105tku do ko\u0144ca <em>celebracji eucharystycznej<\/em> mi\u0142osierdzie powraca wiele razy w dialogu mi\u0119dzy modlitewnym zgromadzeniem a sercem Ojca, kt\u00f3re raduje si\u0119, gdy mo\u017ce rozlewa\u0107 swoj\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 mi\u0142osiern\u0105. Po pocz\u0105tkowej pro\u015bbie o przebaczenie przez wezwanie: \u201ePanie, zmi\u0142uj si\u0119\u201d, natychmiast otrzymujemy zapewnienie: \u201eNiech si\u0119 zmi\u0142uje nad nami B\u00f3g wszechmog\u0105cy i odpu\u015bciwszy nam grzechy doprowadzi nas do \u017cycia wiecznego\u201d. W\u0142a\u015bnie z t\u0105 ufno\u015bci\u0105 wsp\u00f3lnota gromadzi si\u0119 w obecno\u015bci Pana, zw\u0142aszcza w \u015bwi\u0119ty dzie\u0144 Zmartwychwstania. Wiele modlitw \u201ekolekty\u201d pragnie przypomnie\u0107 wielki dar mi\u0142osierdzia. Na przyk\u0142ad w okresie Wielkiego Postu modlimy si\u0119, m\u00f3wi\u0105c: \u201eBo\u017ce, \u017ar\u00f3d\u0142o wszelkiego mi\u0142osierdzia i dobroci, Ty nam wskaza\u0142e\u015b jako lekarstwo na grzechy post, modlitw\u0119 i ja\u0142mu\u017cn\u0119, przyjmij nasze pokorne przyznanie si\u0119 do przewinie\u0144, kt\u00f3re obci\u0105\u017caj\u0105 nasze sumienia, i pod\u017awignij nas w swoim mi\u0142osierdziu\u201d (<em>Msza\u0142 Rzymski,<\/em> III Niedziela Wielkiego Postu). Nast\u0119pnie jeste\u015bmy zanurzeni w wielkiej modlitwie eucharystycznej z prefacj\u0105, kt\u00f3ra g\u0142osi: \u201eW swoim mi\u0142osierdziu tak \u015bwiat umi\u0142owa\u0142e\u015b, \u017ce zes\u0142a\u0142e\u015b nam jako Odkupiciela Twojego Syna. On sta\u0142 si\u0119 podobny do nas we wszystkim opr\u00f3cz grzechu\u201d (<em>tam\u017ce<\/em>, VII Niedziela Okresu Zwyk\u0142ego). Czwarta Modlitwa eucharystyczna jest tak\u017ce hymnem na cze\u015b\u0107 mi\u0142osierdzia Bo\u017cego: \u201eW mi\u0142osierdziu swoim pospieszy\u0142e\u015b z pomoc\u0105 wszystkim ludziom, by Ciebie szukali i znale\u017ali\u201d. \u201eProsimy Ci\u0119, zmi\u0142uj si\u0119 nad nami wszystkimi\u201d (<em>tam\u017ce<\/em>, II Modlitwa Eucharystyczna), to nagl\u0105ca pro\u015bba, jak\u0105 wypowiada kap\u0142an w modlitwie eucharystycznej, aby b\u0142aga\u0107 o uczestnictwo w \u017cyciu wiecznym. Po Modlitwie Pa\u0144skiej kap\u0142an kontynuuje modlitw\u0119: \u201ewspom\u00f3\u017c nas w swoim mi\u0142osierdziu\u201d, prosz\u0105c o pok\u00f3j i wyzwolenie od grzechu. A przed znakiem pokoju, wymienianym jako wyraz braterstwa i wzajemnej mi\u0142o\u015bci w \u015bwietle otrzymanego przebaczenia, modli si\u0119 znowu: \u201enie zwa\u017caj na grzechy nasze, lecz na wiar\u0119 swojego Ko\u015bcio\u0142a\u201d(<em>tam\u017ce<\/em>, obrz\u0119dy Komunii). Poprzez te s\u0142owa, z pokorn\u0105 ufno\u015bci\u0105 prosimy o dar jedno\u015bci i pokoju dla \u015awi\u0119tej Matki Ko\u015bcio\u0142a. Celebracja mi\u0142osierdzia osi\u0105ga sw\u00f3j szczyt w Ofierze Eucharystycznej, pami\u0105tce paschalnego misterium Chrystusa, z kt\u00f3rego wyp\u0142ywa zbawienie dla ka\u017cdego cz\u0142owieka, dla historii i dla ca\u0142ego \u015bwiata. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, ka\u017cdy moment celebracji eucharystycznej odwo\u0142uje si\u0119 do Bo\u017cego mi\u0142osierdzia.<\/p>\n<p>W ca\u0142ym \u017cyciu sakramentalnym otrzymujemy mi\u0142osierdzie w obfito\u015bci. Nie bez znaczenia jest fakt, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 chcia\u0142 wyra\u017ane odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do mi\u0142osierdzia w formule dw\u00f3ch sakrament\u00f3w, nazywanych sakramentami \u201euzdrowienia\u201d, to znaczy: pojednania i namaszczenia chorych. Formu\u0142a rozgrzeszenia m\u00f3wi: \u201eB\u00f3g, Ojciec mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ry pojedna\u0142 \u015bwiat ze sob\u0105 przez \u015bmier\u0107 i zmartwychwstanie swojego Syna i zes\u0142a\u0142 Ducha \u015awi\u0119tego na odpuszczenie grzech\u00f3w, niech ci udzieli przebaczenia i pokoju przez pos\u0142ug\u0119 Ko\u015bcio\u0142a\u201d (<em>Obrz\u0119dy pokuty<\/em>, n. 46), za\u015b w formule namaszczenia m\u00f3wi si\u0119: \u201ePrzez to \u015bwi\u0119te namaszczenie niech Pan w swoim niesko\u0144czonym mi\u0142osierdziu wspomo\u017ce ciebie \u0142ask\u0105 Ducha \u015awi\u0119tego\u201d(<em>Sakramenty chorych, obrz\u0119dy i duszpasterstwo<\/em>, n. 99). Zatem w modlitwie Ko\u015bcio\u0142a odniesienie do mi\u0142osierdzia nie jest jedynie pouczeniem, ale jest wysoce <em>performatywne\/sprawcze\/skuteczne<\/em>, to znaczy, \u017ce gdy wypowiadamy je z wiar\u0105, jest nam ono udzielane. Kiedy je wyznajemy jako \u017cywe i realne, rzeczywi\u015bcie nas przemienia. Jest to zasadnicza tre\u015b\u0107 naszej wiary, kt\u00f3r\u0105 musimy zachowa\u0107 w ca\u0142ej swej oryginalno\u015bci: przed objawieniem o grzechu mamy objawienie mi\u0142o\u015bci, z jak\u0105 B\u00f3g stworzy\u0142 \u015bwiat i ludzi. Mi\u0142o\u015b\u0107 jest pierwszym aktem, poprzez kt\u00f3ry B\u00f3g daje siebie pozna\u0107 i wychodzi nam na spotkanie. Niech zatem nasze serce b\u0119dzie otwarte na ufno\u015b\u0107, \u017ce jeste\u015bmy mi\u0142owani przez Boga. Jego mi\u0142o\u015b\u0107 zawsze nas uprzedza, towarzyszy nam i pozostaje przy nas, pomimo naszego grzechu.<\/p>\n<ol start=\"6\">\n<li>W tym kontek\u015bcie nabiera szczeg\u00f3lnego znaczenia r\u00f3wnie\u017c <em>s\u0142uchanie S\u0142owa Bo\u017cego.<\/em> W ka\u017cd\u0105 niedziel\u0119 S\u0142owo Bo\u017ce jest g\u0142oszone we wsp\u00f3lnocie chrze\u015bcija\u0144skiej, aby dzie\u0144 Pa\u0144ski by\u0142 rozja\u015bniony \u015bwiat\u0142em, kt\u00f3re promieniuje z tajemnicy paschalnej (por. SOB\u00d3R WATYKA\u0143SKI II, Konstytucja <em>Sacrosanctum Concilium<\/em>, 106). W celebracji eucharystycznej mo\u017cemy by\u0107 \u015bwiadkami prawdziwego dialogu mi\u0119dzy Bogiem a Jego ludem. W proklamacji czyta\u0144 biblijnych ponownie bowiem przebywamy histori\u0119 naszego zbawienia poprzez nieustanne dzie\u0142o mi\u0142osierdzia, kt\u00f3re zosta\u0142o og\u0142oszone. B\u00f3g tak\u017ce dzi\u015b z nami rozmawia jak z przyjaci\u00f3\u0142mi, \u201eprzestaje z nami\u201d (SOB\u00d3R WATYKA\u0143SKI II, Konstytucja dogmatyczna, <em>Dei verbum<\/em>, 2), aby nam towarzyszy\u0107 i ukaza\u0107 nam drog\u0119 \u017cycia. Jego S\u0142owo staje si\u0119 wyrazicielem naszych potrzeb i trosk oraz owocn\u0105 odpowiedzi\u0105, aby\u015bmy mogli konkretnie do\u015bwiadczy\u0107 Jego blisko\u015bci. Jak wa\u017cna staje si\u0119 <em>homilia<\/em>, w kt\u00f3rej \u201eprawda idzie w parze z pi\u0119knem i dobrem\u201d (Adhort. ap. <a href=\"http:\/\/www.opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/franciszek_i\/adhortacje\/evangelii-w2_24112013.html\"><em>Evangelii gaudium<\/em><\/a>, 142), wywo\u0142uj\u0105c dr\u017cenie serca wierz\u0105cych w obliczu wspania\u0142o\u015bci mi\u0142osierdzia! Bardzo polecam przygotowywanie homilii i trosk\u0119 o kaznodziejstwo. B\u0119dzie ono tym bardziej owocne, im bardziej kap\u0142an do\u015bwiadczy na sobie mi\u0142osiernej dobroci Pana. Przekazywanie pewno\u015bci, \u017ce B\u00f3g nas kocha, nie jest \u0107wiczeniem retorycznym, ale warunkiem wiarygodno\u015bci samego kap\u0142a\u0144stwa. \u017bycie mi\u0142osierdziem jest zatem najlepsz\u0105 drog\u0105, by sta\u0142o si\u0119 ono prawdziwym g\u0142oszeniem pocieszenia i nawr\u00f3cenia w \u017cyciu duszpasterskim. Homilia, podobnie jak katecheza, musz\u0105 by\u0107 zawsze wspierane tym pulsuj\u0105cym sercem \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego.<\/li>\n<li><em>Biblia<\/em> jest wspania\u0142\u0105 relacj\u0105 opowiadaj\u0105c\u0105 o cudach mi\u0142osierdzia Bo\u017cego. Ka\u017cda karta przepojona jest mi\u0142o\u015bci\u0105 Ojca, kt\u00f3ry od stworzenia chcia\u0142 odcisn\u0105\u0107 we wszech\u015bwiecie znaki swojej mi\u0142o\u015bci. Duch \u015awi\u0119ty, przez s\u0142owa prorok\u00f3w i pisma m\u0105dro\u015bciowe, ukszta\u0142towa\u0142 histori\u0119 Izraela we wdzi\u0119czno\u015bci za czu\u0142o\u015b\u0107 i blisko\u015b\u0107 Boga, pomimo niewierno\u015bci ludu. \u017bycie Jezusa i Jego nauczanie w decyduj\u0105cy spos\u00f3b naznaczy\u0142y histori\u0119 wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skiej, kt\u00f3ra zrozumia\u0142a, \u017ce na podstawie nakazu Chrystusa, jej misj\u0105 jest by\u0107 sta\u0142ym narz\u0119dziem Jego mi\u0142osierdzia i przebaczenia (<em>J <\/em>20,23). Poprzez Pismo \u015awi\u0119te, o\u017cywiane wiar\u0105 Ko\u015bcio\u0142a, Pan nadal m\u00f3wi do swojej Oblubienicy i wskazuje jej drogi do przebycia, aby Ewangelia zbawienia dotar\u0142a do wszystkich. Jest moim gor\u0105cym pragnieniem, aby S\u0142owo Bo\u017ce by\u0142o coraz bardziej czczone, znane i upowszechnione, aby poprzez nie mo\u017cna by\u0142o lepiej zrozumie\u0107 tajemnic\u0119 mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra wyp\u0142ywa z tego \u017ar\u00f3d\u0142a mi\u0142osierdzia. Przypomina o tym wyra\u017anie Aposto\u0142: \u201eWszelkie Pismo od Boga natchnione [jest] i po\u017cyteczne do nauczania, do przekonywania, do poprawiania, do kszta\u0142cenia w sprawiedliwo\u015bci\u201d (<em>2 Tm<\/em> 3,16).<\/li>\n<\/ol>\n<p>By\u0142oby w\u0142a\u015bciwe, aby ka\u017cda wsp\u00f3lnota w jedn\u0105 niedziel\u0119 roku liturgicznego mog\u0142a ponowi\u0107 zaanga\u017cowanie w rozpowszechnianie, poznanie i pog\u0142\u0119bion\u0105 znajomo\u015b\u0107 Pisma \u015awi\u0119tego: jedna niedziela w ca\u0142o\u015bci po\u015bwi\u0119cona S\u0142owu Bo\u017cemu, aby zrozumie\u0107 niewyczerpalne bogactwo pochodz\u0105ce z tego nieustannego dialogu mi\u0119dzy Bogiem a jego ludem. Niech nie zabraknie kreatywno\u015bci, aby wzbogaci\u0107 to wydarzenie inicjatywami, kt\u00f3re zach\u0119caj\u0105 wierz\u0105cych, by byli \u017cywymi narz\u0119dziami rozpowszechniania S\u0142owa. Z pewno\u015bci\u0105 w\u015br\u00f3d tych inicjatyw znajduje si\u0119 szersze upowszechnienie <em>lectio divina<\/em>, aby w modlitewnej lekturze \u015bwi\u0119tego tekstu \u017cycie duchowe znalaz\u0142o wsparcie i rozw\u00f3j. <em>Lectio divina<\/em> na tematy mi\u0142osierdzia pozwoli namacalnie przekona\u0107 si\u0119, jak bardzo p\u0142odny jest \u015bwi\u0119ty tekst, czytany w \u015bwietle ca\u0142ej tradycji duchowej Ko\u015bcio\u0142a, co musi skutkowa\u0107 konkretnymi czynami i dzie\u0142ami mi\u0142osierdzia (por. BENEDYKT XVI, Adhort. ap. <a href=\"http:\/\/w2.vatican.va\/content\/benedict-xvi\/pl\/apost_exhortations\/documents\/hf_ben-xvi_exh_20100930_verbum-domini.html\"><em>Verbum Domini<\/em><\/a>, 86-87).<\/p>\n<ol start=\"8\">\n<li>Celebracja mi\u0142osierdzia odbywa si\u0119 w spos\u00f3b zupe\u0142nie szczeg\u00f3lny w <em>Sakramencie Pojednania<\/em>. Odczuwamy wtedy u\u015bcisk Ojca, kt\u00f3ry wychodzi nam na spotkanie, aby przywr\u00f3ci\u0107 nam \u0142ask\u0119 bycia na nowo Jego dzie\u0107mi. Jeste\u015bmy grzesznikami i niesiemy ze sob\u0105 ci\u0119\u017car sprzeczno\u015bci mi\u0119dzy tym, co chcieliby\u015bmy uczyni\u0107, a tym, co rzeczywi\u015bcie czynimy (por. <em>Rz <\/em>7,14-21). Jednak\u017ce \u0142aska zawsze nas poprzedza i przybiera oblicze mi\u0142osierdzia, kt\u00f3re staje si\u0119 skuteczne w pojednaniu i przebaczeniu. B\u00f3g sprawia, \u017ce rozumiemy Jego ogromn\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142a\u015bnie w obliczu naszej grzeszno\u015bci. \u0141aska jest silniejsza i przewy\u017csza wszelkie mo\u017cliwe opory, bo mi\u0142o\u015b\u0107 wszystko zwyci\u0119\u017ca (por. <em>1 Kor<\/em> 13,7).<\/li>\n<\/ol>\n<p>W Sakramencie Przebaczenia B\u00f3g ukazuje drog\u0119 nawr\u00f3cenia do Niego i zach\u0119ca do ponownego do\u015bwiadczenia Jego blisko\u015bci. Jest to przebaczenie, kt\u00f3re mo\u017cna zyska\u0107 przede wszystkim zaczynaj\u0105c <em>\u017cy\u0107 mi\u0142o\u015bci\u0105<\/em>. Przypomina o tym tak\u017ce aposto\u0142 Piotr, gdy pisze, \u017ce \u201emi\u0142o\u015b\u0107 zakrywa wiele grzech\u00f3w\u201d (<em>1 P<\/em> 4,8). Tylko B\u00f3g przebacza grzechy, ale \u017c\u0105da r\u00f3wnie\u017c od nas, by\u015bmy byli gotowi do przebaczenia ich innym, tak jak On przebacza je nam: \u201ePrzebacz nam nasze winy, jak i my przebaczamy tym, kt\u00f3rzy przeciw nam zawinili\u201d (<em>Mt<\/em> 6,12). Jakie to smutne, gdy pozostajemy zamkni\u0119ci w sobie i nie jeste\u015bmy zdolni do wybaczenia! Przewa\u017ca uraza, z\u0142o\u015b\u0107, zemsta, czyni\u0105c \u017cycie nieszcz\u0119\u015bliwym i niwecz\u0105c radosne zaanga\u017cowanie na rzecz mi\u0142osierdzia.<\/p>\n<ol start=\"9\">\n<li>Do\u015bwiadczeniem \u0142aski, jakie prze\u017cy\u0142 Ko\u015bci\u00f3\u0142 z tak\u0105 skuteczno\u015bci\u0105 w Roku Jubileuszowym, by\u0142a z pewno\u015bci\u0105 pos\u0142uga <em>misjonarzy mi\u0142osierdzia<\/em>. Ich praca duszpasterska mia\u0142a na celu jasne ukazanie, \u017ce B\u00f3g nie stawia \u017cadnej granicy tym, kt\u00f3rzy szukaj\u0105 Go ze skruszonym sercem, bo wychodzi wszystkim na spotkanie jako Ojciec. Otrzyma\u0142em wiele \u015bwiadectw rado\u015bci z powodu ponownego spotkania z Panem w sakramencie spowiedzi. Nie tra\u0107my szansy prze\u017cywania wiary tak\u017ce jako do\u015bwiadczenia pojednania. \u201ePojednajcie si\u0119 z Bogiem\u201d (<em>2 Kor<\/em> 5,20), to zach\u0119ta, jak\u0105 tak\u017ce dzi\u015b Aposto\u0142 kieruje do ka\u017cdego wierz\u0105cego, aby odkry\u0142 pot\u0119g\u0119 mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra czyni \u201enowym stworzeniem\u201d (<em>2 Kor<\/em> 5,17).<\/li>\n<\/ol>\n<p>Wyra\u017cam moj\u0105 wdzi\u0119czno\u015b\u0107 ka\u017cdemu misjonarzowi mi\u0142osierdzia za t\u0119 cenn\u0105 pos\u0142ug\u0119 ofiarowan\u0105 po to, aby uczyni\u0107 skuteczn\u0105 \u0142ask\u0119 przebaczenia. Jednak\u017ce ta nadzwyczajna pos\u0142uga nie ko\u0144czy si\u0119 wraz z zamkni\u0119ciem Drzwi \u015awi\u0119tych. Pragn\u0119 bowiem, aby jeszcze trwa\u0142a, a\u017c do odwo\u0142ania, jako konkretny znak, \u017ce \u0142aska Jubileuszu nadal w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach \u015bwiata jest \u017cywa i skuteczna. Opiek\u0119 nad misjonarzami mi\u0142osierdzia w tym okresie sprawowa\u0107 b\u0119dzie Papieska Rada ds. Krzewienia Nowej Ewangelizacji jako znak bezpo\u015bredniego wyrazu mojej troski i blisko\u015bci oraz znalezienie najbardziej odpowiednich form wype\u0142niania tej cennej pos\u0142ugi.<\/p>\n<ol start=\"10\">\n<li>Ponawiam zach\u0119t\u0119 do kap\u0142an\u00f3w, aby z wielk\u0105 staranno\u015bci\u0105 przygotowywali si\u0119 do pos\u0142ugi spowiedzi, kt\u00f3ra jest prawdziw\u0105 misj\u0105 kap\u0142a\u0144sk\u0105. Szczerze wam dzi\u0119kuj\u0119 za wasz\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 i prosz\u0119, by\u015bcie byli <em>otwartymi<\/em> na wszystkich; <em>\u015bwiadkami<\/em> ojcowskiej czu\u0142o\u015bci, mimo powagi grzechu; <em>gorliwymi<\/em> w pomaganiu w refleksji nad pope\u0142nionym z\u0142em; <em>jasnymi<\/em> w przedstawianiu zasad moralnych; <em>gotowymi<\/em> do towarzyszenia wiernym w procesie pokutnym, cierpliwie dotrzymuj\u0105c im kroku; <em>dalekowzrocznymi<\/em> w rozeznawaniu ka\u017cdego poszczeg\u00f3lnego przypadku; <em>szczodrymi<\/em> w udzielaniu Bo\u017cego przebaczenia. Podobnie jak Jezus w obliczu kobiety cudzo\u0142o\u017cnej postanowi\u0142 milcze\u0107, aby ocali\u0107 j\u0105 od kary \u015bmierci, tak i kap\u0142an w konfesjonale niech b\u0119dzie wielkoduszny sercem, wiedz\u0105c, \u017ce ka\u017cdy penitent przypomina mu o jego osobistej kondycji: grzesznika, ale szafarza mi\u0142osierdzia.<\/li>\n<li>Chcia\u0142bym, aby\u015bmy wszyscy rozwa\u017cyli s\u0142owa Aposto\u0142a, napisane pod koniec jego \u017cycia, kiedy wyznawa\u0142 Tymoteuszowi, \u017ce jest pierwszym z grzesznik\u00f3w, dost\u0105pi\u0142 jednak mi\u0142osierdzia (por. <em>1 Tm<\/em> 1,16). Jego s\u0142owa maj\u0105 nieodpart\u0105 si\u0142\u0119, prowokuj\u0105c\u0105 tak\u017ce i nas do zastanowienia si\u0119 nad naszym \u017cyciem i dostrzegania dzia\u0142ania mi\u0142osierdzia Bo\u017cego w zmienianiu, nawracaniu i przekszta\u0142caniu naszego serca: \u201eDzi\u0119ki sk\u0142adam Temu, kt\u00f3ry mi\u0119 przyoblek\u0142 moc\u0105, Chrystusowi Jezusowi, naszemu Panu, \u017ce uzna\u0142 mnie za godnego wiary, skoro przeznaczy\u0142 do pos\u0142ugi mnie, ongi\u015b blu\u017anierc\u0119, prze\u015bladowc\u0119 i oszczerc\u0119. Dost\u0105pi\u0142em jednak mi\u0142osierdzia\u201d (<em>1 Tm<\/em> 1,12-13).<\/li>\n<\/ol>\n<p>Przywo\u0142ujmy zatem z nieustannie now\u0105 pasj\u0105 duszpastersk\u0105 s\u0142owa Aposto\u0142a: \u201eB\u00f3g pojedna\u0142 nas z sob\u0105 przez Chrystusa i zleci\u0142 nam pos\u0142ug\u0119 jednania\u201d (<em>2 Kor<\/em> 5,18). My sami jako pierwsi otrzymali\u015bmy przebaczenie z my\u015bl\u0105 o tej pos\u0142udze; stali\u015bmy si\u0119 osobi\u015bcie \u015bwiadkami powszechno\u015bci przebaczenia. Nie ma takiego prawa czy przykazania, kt\u00f3re mog\u0142oby przeszkodzi\u0107 Bogu we wzi\u0119ciu ponownie w ramiona syna, kt\u00f3ry powraca do Niego, uznaj\u0105c sw\u00f3j b\u0142\u0105d, ale i postanawiaj\u0105c, \u017ce zaczyna od nowa. Zatrzymanie si\u0119 jedynie na prawie by\u0142oby r\u00f3wnoznaczne ze zniweczeniem wiary i Bo\u017cego mi\u0142osierdzia. Prawo, kt\u00f3rego celem jest mi\u0142o\u015b\u0107 (por. <em>1 Tm<\/em> 1,5), ma warto\u015b\u0107 propedeutyczn\u0105 (por. <em>Gal<\/em> 3,24). Jednak\u017ce chrze\u015bcijanin jest powo\u0142any do \u017cycia nowo\u015bci\u0105 Ewangelii, prawem \u201eDucha, kt\u00f3ry daje \u017cycie w Chrystusie Jezusie\u201d (<em>Rz<\/em> 8,2). W najbardziej nawet skomplikowanych przypadkach, gdy mamy pokus\u0119, by da\u0107 pierwsze\u0144stwo sprawiedliwo\u015bci, wywodz\u0105cej si\u0119 jedynie z norm, trzeba wierzy\u0107 w moc, kt\u00f3ra wyp\u0142ywa z \u0142aski Bo\u017cej.<\/p>\n<p>My spowiednicy mamy do\u015bwiadczenie wielu nawr\u00f3ce\u0144, kt\u00f3re dokonuj\u0105 si\u0119 na naszych oczach. Odczuwajmy zatem odpowiedzialno\u015b\u0107 za gesty i s\u0142owa, kt\u00f3re mog\u0105 dotrze\u0107 do g\u0142\u0119bi serca penitenta, aby odkry\u0142 blisko\u015b\u0107 i czu\u0142o\u015b\u0107 przebaczaj\u0105cego Ojca. Nie niweczmy tych chwil zachowaniami, kt\u00f3re mog\u0142yby by\u0107 sprzeczne z do\u015bwiadczeniem upragnionego mi\u0142osierdzia. Pomagajmy raczej w rozja\u015bnieniu przestrzeni osobistego sumienia niesko\u0144czon\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 Boga (<em>1 J<\/em> 3,20).<\/p>\n<p>Sakrament Pojednania musi ponownie odnale\u017a\u0107 swoje centralne miejsce w \u017cyciu chrze\u015bcija\u0144skim. Dlatego potrzebni s\u0105 kap\u0142ani, kt\u00f3rzy po\u015bwi\u0119caj\u0105 swoje \u017cycie \u201epos\u0142udze jednania\u201d (<em>2 Kor<\/em> 5,18), tak aby wszyscy mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 do\u015bwiadczenia wyzwalaj\u0105cej mocy przebaczenia, jako \u017ce nikomu szczerze skruszonemu nie zabrania si\u0119 dost\u0119pu do mi\u0142o\u015bci Ojca, kt\u00f3ry czeka jego powrotu.<\/p>\n<p>Sprzyjaj\u0105c\u0105 okazj\u0105 mo\u017ce by\u0107 przeprowadzanie inicjatywy \u201e24 godziny dla Pana\u201d przed czwart\u0105 niedziel\u0105 Wielkiego Postu, kt\u00f3ra jest ju\u017c dobrze przyjmowana w diecezjach i jest przekonuj\u0105cym zaproszeniem duszpasterskim do g\u0142\u0119bokiego prze\u017cycia sakramentu spowiedzi.<\/p>\n<ol start=\"12\">\n<li>Z powodu tego wymagania, aby \u017cadna przeszkoda nie sta\u0142a pomi\u0119dzy pro\u015bb\u0105 o pojednanie a Bo\u017cym przebaczeniem, udzielam od tej pory wszystkim kap\u0142anom, na mocy ich pos\u0142ugi, w\u0142adzy rozgrzeszania os\u00f3b, kt\u00f3re pope\u0142ni\u0142y grzech aborcji. To, czego udzieli\u0142em w spos\u00f3b ograniczony na okres jubileuszu (por. <a href=\"http:\/\/www.opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/franciszek_i\/listy\/odpust_01092015.html\"><em>List, na mocy kt\u00f3rego udziela si\u0119 odpustu z okazji Jubileuszu Mi\u0142osierdzia<\/em><\/a>, 1 wrze\u015bnia 2015) zostaje obecnie przed\u0142u\u017cone w czasie, niezale\u017cnie od jakichkolwiek przeciwnych rozporz\u0105dze\u0144. Chcia\u0142bym podkre\u015bli\u0107 z ca\u0142\u0105 moc\u0105, \u017ce aborcja jest grzechem ci\u0119\u017ckim, poniewa\u017c k\u0142adzie kres niewinnemu \u017cyciu. Jednak\u017ce z r\u00f3wn\u0105 si\u0142\u0105 mog\u0119 i musz\u0119 stwierdzi\u0107, \u017ce nie ma \u017cadnego grzechu, kt\u00f3rego nie mog\u0142oby obj\u0105\u0107 i zniszczy\u0107 Bo\u017ce mi\u0142osierdzie, gdy znajduje serce skruszone, kt\u00f3re prosi o pojednanie si\u0119 z Ojcem. Niech wi\u0119c ka\u017cdy kap\u0142an stanie si\u0119 przewodnikiem, wsparciem i pociech\u0105, towarzysz\u0105c penitentom na tej drodze specjalnego pojednania.<\/li>\n<\/ol>\n<p>W Roku Jubileuszu zgodzi\u0142em si\u0119, aby wierni z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w ucz\u0119szczaj\u0105cy do ko\u015bcio\u0142\u00f3w, w kt\u00f3rych odprawiaj\u0105 kap\u0142ani Bractwa \u015awi\u0119tego Piusa X, mogli wa\u017cnie i zgodnie z prawem otrzyma\u0107 sakramentalne odpuszczenie grzech\u00f3w (por. <em>tam\u017ce<\/em>). Dla duszpasterskiego dobra tych wiernych i ufaj\u0105c w dobr\u0105 wol\u0119 ich kap\u0142an\u00f3w, aby mo\u017cna by\u0142o odzyska\u0107, z Bo\u017c\u0105 pomoc\u0105, pe\u0142n\u0105 jedno\u015b\u0107 w Ko\u015bciele katolickim, moc\u0105 mojej w\u0142asnej decyzji postanawiam przed\u0142u\u017cy\u0107 t\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 poza okres jubileuszowy, a\u017c do wydania nowych postanowie\u0144 w tej sprawie, aby nikomu nigdy nie zabrak\u0142o sakramentalnego znaku pojednania poprzez przebaczenie Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n<ol start=\"13\">\n<li>Mi\u0142osierdzie ma r\u00f3wnie\u017c oblicze <em>pocieszenia<\/em>. \u201ePocieszcie, pocieszcie m\u00f3j lud!\u201d (<em>Iz<\/em> 40,1), to serdeczne s\u0142owa, jakie prorok pozwala us\u0142ysze\u0107 tak\u017ce dzisiaj, aby do tych, kt\u00f3rzy cierpi\u0105 i s\u0105 pogr\u0105\u017ceni w b\u00f3lu mog\u0142y dotrze\u0107 s\u0142owa nadziei. Nigdy nie pozw\u00f3lmy si\u0119 okra\u015b\u0107 z nadziei p\u0142yn\u0105cej z wiary w zmartwychwsta\u0142ego Pana. To prawda, \u017ce cz\u0119sto jeste\u015bmy wystawieni na ci\u0119\u017ck\u0105 pr\u00f3b\u0119, ale nigdy nie mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107 pewno\u015bci, \u017ce Pan nas kocha. Jego mi\u0142osierdzie wyra\u017ca si\u0119 tak\u017ce w blisko\u015bci, czu\u0142o\u015bci i wsparciu, kt\u00f3re wielu braci i si\u00f3str mo\u017ce zaoferowa\u0107, kiedy przychodz\u0105 dni smutku i nieszcz\u0119\u015bcia. Ocieranie \u0142ez to konkretne dzia\u0142ania, prze\u0142amuj\u0105ce kr\u0105g samotno\u015bci, w kt\u00f3rym cz\u0119sto jeste\u015bmy zamkni\u0119ci.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Wszyscy potrzebujemy pocieszenia, poniewa\u017c nikt nie jest wolny od cierpienia, b\u00f3lu i niezrozumienia. Ile b\u00f3lu mo\u017ce spowodowa\u0107 gorzkie s\u0142owo b\u0119d\u0105ce owocem wrogo\u015bci, zazdro\u015bci i z\u0142o\u015bci! Ile cierpienia wywo\u0142uje do\u015bwiadczenie zdrady, przemocy i opuszczenia; ile\u017c goryczy w obliczu \u015bmierci os\u00f3b bliskich! Jednak B\u00f3g nigdy nie jest daleko, gdy prze\u017cywamy te tragedie. S\u0142owo dodaj\u0105ce otuchy, u\u015bcisk sprawiaj\u0105cy, \u017ce czujesz si\u0119 zrozumiany, czu\u0142o\u015b\u0107 pozwalaj\u0105ca dostrzec mi\u0142o\u015b\u0107, modlitwa, pozwalaj\u0105ca by\u0107 silniejszym&#8230; &#8211; wszystko to jest wyrazem blisko\u015bci Boga poprzez pocieszenie ze strony braci.<\/p>\n<p>Czasami tak\u017ce wielk\u0105 pomoc\u0105 mo\u017ce by\u0107 milczenie; bo nieraz brakuje s\u0142\u00f3w, aby odpowiedzie\u0107 na pytania os\u00f3b cierpi\u0105cych. Jednak\u017ce brak s\u0142owa mo\u017cna zast\u0105pi\u0107 wsp\u00f3\u0142czuciem kogo\u015b, kto jest obecny, bliski, kocha i wyci\u0105ga r\u0119k\u0119. To nieprawda, \u017ce milczenie jest aktem poddania si\u0119, wr\u0119cz przeciwnie, jest to chwila si\u0142y i mi\u0142o\u015bci. R\u00f3wnie\u017c milczenie nale\u017cy do naszego j\u0119zyka pocieszenia, poniewa\u017c zamienia si\u0119 w praktyczne dzie\u0142o dzielenia si\u0119 i uczestnictwa w cierpieniu brata.<\/p>\n<ol start=\"14\">\n<li>W szczeg\u00f3lnym czasie, takim jak nasz, kt\u00f3ry po\u015br\u00f3d wielu kryzys\u00f3w jest r\u00f3wnie\u017c \u015bwiadkiem kryzysu rodziny, jest wa\u017cne, by do naszych rodzin dotar\u0142o s\u0142owo pocieszaj\u0105cej si\u0142y. Dar ma\u0142\u017ce\u0144stwa jest wielkim powo\u0142aniem, na kt\u00f3re trzeba, dzi\u0119ki \u0142asce Chrystusa, odpowiedzie\u0107 mi\u0142o\u015bci\u0105 wielkoduszn\u0105, wiern\u0105 i cierpliw\u0105. Pi\u0119kno rodziny trwa niezmiennie, pomimo wielu ciemno\u015bci i propozycji alternatywnych: \u201eRado\u015b\u0107 mi\u0142o\u015bci prze\u017cywana w rodzinach jest tak\u017ce rado\u015bci\u0105 Ko\u015bcio\u0142a\u201d (Adhort. ap. <a href=\"http:\/\/www.opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/franciszek_i\/adhortacje\/amoris_laetitia_19032016.html\"><em>Amoris laetitia<\/em><\/a>, 1). Droga \u017cycia, kt\u00f3ra prowadzi m\u0119\u017cczyzn\u0119 i kobiet\u0119 do spotkania, zakochania si\u0119 i przyrzeczenia sobie przed Bogiem wierno\u015bci na zawsze, jest cz\u0119sto przerywana cierpieniem, zdrad\u0105 i samotno\u015bci\u0105. Rado\u015b\u0107 z powodu daru dzieci nie jest wolna od obaw rodzic\u00f3w o ich rozw\u00f3j i edukacj\u0119, o przysz\u0142o\u015b\u0107 godn\u0105 tego, by j\u0105 aktywnie prze\u017cy\u0107.<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u0141aska sakramentu ma\u0142\u017ce\u0144stwa nie tylko wzmacnia rodzin\u0119, aby by\u0142a uprzywilejowanym miejscem, w kt\u00f3rym mo\u017cna \u017cy\u0107 mi\u0142osierdziem, lecz zobowi\u0105zuje wsp\u00f3lnot\u0119 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 i ca\u0142\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 duszpastersk\u0105 do tego, by wyra\u017aniej ukazywa\u0142y wielk\u0105 warto\u015b\u0107 konstruktywn\u0105 rodziny. Jednak\u017ce ten Rok Jubileuszowy nie mo\u017ce sprawi\u0107, \u017ce stracimy z pola widzenia z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 obecnej sytuacji rodzin. Do\u015bwiadczenie mi\u0142osierdzia czyni nas zdolnymi do spogl\u0105dania na wszystkie ludzkie trudno\u015bci w postawie mi\u0142o\u015bci Boga, kt\u00f3ry niestrudzenie akceptuje i towarzyszy (por. <em>tam\u017ce<\/em>, 291-300).<\/p>\n<p>Nie mo\u017cemy zapomina\u0107, \u017ce ka\u017cdy niesie ze sob\u0105 bogactwo i ci\u0119\u017car w\u0142asnej historii, kt\u00f3ra odr\u00f3\u017cnia go od innej osoby. Nasze \u017cycie, z jego rado\u015bciami i smutkami, jest czym\u015b wyj\u0105tkowym i niepowtarzalnym, up\u0142ywaj\u0105cym pod mi\u0142osiernym spojrzeniem Boga. Wymaga to przede wszystkim ze strony kap\u0142ana, uwa\u017cnego, g\u0142\u0119bokiego i dalekowzrocznego rozeznania duchowego, aby ka\u017cdy \u2014 nikogo nie wykluczaj\u0105c, w ka\u017cdej sytuacji \u017cyciowej \u2014 m\u00f3g\u0142 si\u0119 poczu\u0107 konkretnie przyj\u0119ty przez Boga, m\u00f3g\u0142 aktywnie uczestniczy\u0107 w \u017cyciu wsp\u00f3lnoty i by\u0107 w\u0142\u0105czonym do tego Ludu Bo\u017cego, kt\u00f3ry niestrudzenie pod\u0105\u017ca ku pe\u0142ni kr\u00f3lestwa Bo\u017cego, kr\u00f3lestwa sprawiedliwo\u015bci, mi\u0142o\u015bci, przebaczenia i mi\u0142osierdzia.<\/p>\n<ol start=\"15\">\n<li>Szczeg\u00f3lne znaczenie ma <em>chwila \u015bmierci<\/em>. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zawsze prze\u017cywa\u0142 to dramatyczne przej\u015bcie w \u015bwietle zmartwychwstania Jezusa Chrystusa, kt\u00f3ry otworzy\u0142 drog\u0119 dla pewno\u015bci przysz\u0142ego \u017cycia. Musimy podj\u0105\u0107 wielkie wyzwanie, zw\u0142aszcza we wsp\u00f3\u0142czesnej kulturze, kt\u00f3ra cz\u0119sto ma sk\u0142onno\u015b\u0107 do banalizowania \u015bmierci do tego stopnia, \u017ce staje si\u0119 ona zwyk\u0142\u0105 fikcj\u0105, lub do ukrywania jej. Ze \u015bmierci\u0105 trzeba si\u0119 natomiast zmierzy\u0107 i przygotowa\u0107 do niej jako do przej\u015bcia bolesnego i nieuniknionego, ale pe\u0142nego sensu: tego ostatecznego aktu mi\u0142o\u015bci wobec os\u00f3b, kt\u00f3re opuszczamy oraz wobec Boga, na kt\u00f3rego spotkanie idziemy. We wszystkich religiach chwili \u015bmierci, podobnie jak narodzinom, towarzyszy obecno\u015b\u0107 religijna. Prze\u017cywamy do\u015bwiadczenie <em>pogrzebu<\/em> jako pe\u0142n\u0105 nadziei modlitw\u0119 za dusz\u0119 zmar\u0142ego i dawanie pocieszenia tym, kt\u00f3rzy cierpi\u0105 z powodu roz\u0142\u0105ki z ukochan\u0105 osob\u0105.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Jestem przekonany, \u017ce w dzia\u0142aniu duszpasterskim o\u017cywianym \u017cyw\u0105 wiar\u0105 musimy pozwoli\u0107 namacalnie odczu\u0107, jak bardzo znaki liturgiczne i nasze modlitwy s\u0105 wyrazem mi\u0142osierdzia Pana. To On sam daje s\u0142owa nadziei, bo nic i nikt nie mo\u017ce nas oddzieli\u0107 od Jego mi\u0142o\u015bci (por. <em>Rz<\/em> 8,35). Dzielenie tego momentu przez kap\u0142ana jest wa\u017cnym towarzyszeniem, poniewa\u017c pozwala prze\u017cywa\u0107 blisko\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skiej w chwili s\u0142abo\u015bci, samotno\u015bci, niepewno\u015bci i p\u0142aczu.<\/p>\n<ol start=\"16\">\n<li>Jubileusz dobiega ko\u0144ca i zamykaj\u0105 si\u0119 Drzwi \u015awi\u0119te. Jednak drzwi mi\u0142osierdzia naszego serca s\u0105 zawsze szeroko otwarte. Dowiedzieli\u015bmy si\u0119, \u017ce B\u00f3g pochyla si\u0119 nad nami (por. <em>Oz<\/em> 11,4), aby\u015bmy i my mogli na\u015bladowa\u0107 Go, pochylaj\u0105c si\u0119 nad bra\u0107mi. T\u0119sknota wielu, aby powr\u00f3ci\u0107 do domu Ojca, kt\u00f3ry czeka na ich przybycie, jest pobudzana r\u00f3wnie\u017c przez szczerych i szczodrych \u015bwiadk\u00f3w czu\u0142o\u015bci Boga. Drzwi \u015awi\u0119te, kt\u00f3re przeszli\u015bmy w tym Roku Jubileuszowym, wprowadzi\u0142y nas na <em>drog\u0119 mi\u0142o\u015bci<\/em>, do kt\u00f3rej wiernego i radosnego przebywania jeste\u015bmy wezwani ka\u017cdego dnia. Jest to droga mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ra pozwala spotka\u0107 wielu braci i si\u00f3str wyci\u0105gaj\u0105cych r\u0119k\u0119, aby kto\u015b m\u00f3g\u0142 j\u0105 pochwyci\u0107, \u017ceby i\u015b\u0107 razem.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Pragnienie bycia blisko Chrystusa wymaga, by sta\u0107 si\u0119 bli\u017anim wobec braci, gdy\u017c nic nie jest bardziej mi\u0142e Ojcu od konkretnego znaku mi\u0142osierdzia. Mi\u0142osierdzie z samej swej natury staje si\u0119 widzialne i namacalne w konkretnym i dynamicznym dzia\u0142aniu. Gdy kto\u015b raz go do\u015bwiadczy w jego prawdzie, to ju\u017c si\u0119 nie cofa: stale wzrasta ono i przemienia \u017cycie. Jest to prawdziwe nowe stworzenie, kt\u00f3re tworzy nowe serce, zdolne do mi\u0142o\u015bci w spos\u00f3b pe\u0142ny i oczyszcza oczy, aby rozpozna\u0142y najbardziej ukryte potrzeby. Jak\u017ce prawdziwe s\u0105 s\u0142owa, kt\u00f3rymi modli si\u0119 Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Wigili\u0119 Paschaln\u0105 po przeczytaniu opisu stworzenia: \u201eBo\u017ce, Ty w przedziwny spos\u00f3b stworzy\u0142e\u015b cz\u0142owieka i w jeszcze cudowniejszy spos\u00f3b go odkupi\u0142e\u015b\u201d (<em>Msza\u0142 Rzymski<\/em>, Wigilia Paschalna, modlitwa po pierwszym czytaniu).<\/p>\n<p>Mi\u0142osierdzie <em>odnawia <\/em>i<em> dokonuje odkupienia<\/em>, poniewa\u017c jest to spotkanie dw\u00f3ch serc: serca Bo\u017cego, kt\u00f3re wychodzi na spotkanie serca cz\u0142owieka. To drugie si\u0119 rozpala, a to pierwsze je uzdrawia: serce z kamienia przekszta\u0142ca si\u0119 w serce z cia\u0142a (por. <em>Ez<\/em> 36,26), zdolne do kochania pomimo swego grzechu. Tutaj cz\u0142owiek dostrzega, \u017ce jest naprawd\u0119 \u201enowym stworzeniem\u201d (por. <em>Ga<\/em> 6,15): jestem kochany, wi\u0119c jestem; otrzyma\u0142em przebaczenie, a wi\u0119c odradzam si\u0119 do nowego \u017cycia; do\u015bwiadczy\u0142em mi\u0142osierdzia, a zatem staj\u0119 si\u0119 narz\u0119dziem mi\u0142osierdzia.<\/p>\n<ol start=\"17\">\n<li>W czasie Roku \u015awi\u0119tego, szczeg\u00f3lnie w <em>\u201epi\u0105tki mi\u0142osierdzia\u201d<\/em>, mog\u0142em namacalnie przekona\u0107 si\u0119, jak wiele jest w \u015bwiecie dobra. Cz\u0119sto nie jest ono znane, poniewa\u017c dokonuje si\u0119 codziennie w spos\u00f3b dyskretny i cichy. Nawet je\u015bli si\u0119 o nich nie informuje, to jednak istnieje wiele konkretnych znak\u00f3w dobroci i czu\u0142o\u015bci wobec najmniejszych i najbardziej bezbronnych, najbardziej samotnych i opuszczonych. Naprawd\u0119 istniej\u0105 bohaterowie mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3rzy sprawiaj\u0105, \u017ce ubogim i nieszcz\u0119\u015bliwym nie brakuje solidarno\u015bci. Dzi\u0119kujemy Panu za te cenne dary, kt\u00f3re zach\u0119caj\u0105 do odkrywania rado\u015bci stawania si\u0119 bli\u017anim w obliczu s\u0142abo\u015bci zranionego rodzaju ludzkiego. My\u015bl\u0119 z wdzi\u0119czno\u015bci\u0105 o wielu wolontariuszach, kt\u00f3rzy codziennie oddaj\u0105 sw\u00f3j czas, aby swoim po\u015bwi\u0119ceniem ukaza\u0107 obecno\u015b\u0107 i blisko\u015b\u0107 Boga. Ich s\u0142u\u017cba jest prawdziwym dzie\u0142em mi\u0142osierdzia, kt\u00f3re pomaga wielu ludziom zbli\u017cy\u0107 si\u0119 do Ko\u015bcio\u0142a.<\/li>\n<li>Nadszed\u0142 czas, aby zrobi\u0107 miejsce wyobra\u017ani mi\u0142osierdzia, aby stworzy\u0107 wiele nowych dzie\u0142 b\u0119d\u0105cych owocem \u0142aski. Ko\u015bci\u00f3\u0142 potrzebuje dzi\u015b opowiedzenia tych \u201ewielu innych znak\u00f3w\u201d, kt\u00f3re Jezus uczyni\u0142, a kt\u00f3rych \u201enie zapisano\u201d (<em>J<\/em> 20,30), aby by\u0142y wymownym wyrazem owocno\u015bci mi\u0142o\u015bci Chrystusa i wsp\u00f3lnoty, kt\u00f3ra Nim \u017cyje. Min\u0119\u0142o ju\u017c ponad dwa tysi\u0105ce lat, ale dzie\u0142a mi\u0142osierdzia nadal uwidaczniaj\u0105 dobro\u0107 Boga.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Tak\u017ce dzisiaj ca\u0142e populacje cierpi\u0105 z powodu g\u0142odu i pragnienia, a ile niepokoju budz\u0105 obrazy dzieci, kt\u00f3re nie maj\u0105 nic do jedzenia. Rzesze ludzi nadal migruj\u0105 z jednego kraju do drugiego w poszukiwaniu po\u017cywienia, pracy, domu i pokoju. Choroba, w r\u00f3\u017cnych formach, jest nieustannym powodem cierpienia, wymagaj\u0105cym pomocy, pocieszenia i wsparcia. Wi\u0119zienia s\u0105 miejscami, w kt\u00f3rych cz\u0119sto do kary ograniczenia wolno\u015bci dochodz\u0105 nieraz powa\u017cne niedogodno\u015bci z powodu nieludzkich warunk\u00f3w \u017cycia. Nadal bardzo rozpowszechniony jest analfabetyzm, kt\u00f3ry uniemo\u017cliwia dzieciom kszta\u0142cenie si\u0119, nara\u017caj\u0105c je na nowe formy niewolnictwa. Kultura skrajnego indywidualizmu, zw\u0142aszcza na Zachodzie, prowadzi do utraty poczucia solidarno\u015bci i odpowiedzialno\u015bci za innych. Sam B\u00f3g pozostaje dla wielu obcy, a to stanowi najwi\u0119ksz\u0105 bied\u0119 i najwi\u0119ksz\u0105 przeszkod\u0119 w uznaniu nienaruszalnej godno\u015bci ludzkiego \u017cycia.<\/p>\n<p>Reasumuj\u0105c, uczynki mi\u0142osierdzia wzgl\u0119dem cia\u0142a i wzgl\u0119dem duszy stanowi\u0105 po dzi\u015b dzie\u0144 sprawdzian wielkiego i pozytywnego wp\u0142ywu mi\u0142osierdzia jako <em>warto\u015bci spo\u0142ecznej<\/em>. Pobudza ono bowiem do zakasania r\u0119kaw\u00f3w, aby przywr\u00f3ci\u0107 godno\u015b\u0107 milionom ludzi, kt\u00f3rzy s\u0105 naszymi bra\u0107mi i siostrami powo\u0142anymi wraz z nami, by budowa\u0107 \u201emiasto godne zaufania\u201d (Enc. <a href=\"http:\/\/www.opoka.org.pl\/biblioteka\/W\/WP\/franciszek_i\/encykliki\/lumen_fidei_29062013.html\"><em>Lumen fidei<\/em><\/a>, 50).<\/p>\n<ol start=\"19\">\n<li>W trakcie tego Roku \u015awi\u0119tego uczyniono wiele konkretnych znak\u00f3w mi\u0142osierdzia. Wsp\u00f3lnoty, rodziny i poszczeg\u00f3lni wierni odkryli na nowo rado\u015b\u0107 dzielenia si\u0119 i pi\u0119kno solidarno\u015bci. To jednak nie wystarczy. \u015awiat nadal rodzi nowe formy ub\u00f3stwa duchowego i materialnego, kt\u00f3re podwa\u017caj\u0105 godno\u015b\u0107 osoby. Dlatego w\u0142a\u015bnie Ko\u015bci\u00f3\u0142 musi by\u0107 zawsze czujny i gotowy do odkrywania nowych uczynk\u00f3w mi\u0142osierdzia i wype\u0142niania ich z wielkoduszno\u015bci\u0105 i entuzjazmem.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Do\u0142\u00f3\u017cmy zatem wszelkich stara\u0144, aby nada\u0107 konkretn\u0105 posta\u0107 mi\u0142o\u015bci a jednocze\u015bnie pomys\u0142owo\u015b\u0107 dzie\u0142om mi\u0142osierdzia. Posiada ono dzia\u0142anie integruj\u0105ce, dlatego ma tendencj\u0119 do rozprzestrzeniania si\u0119 lotem b\u0142yskawicy i nie zna granic. W\u0142a\u015bnie w tym sensie jeste\u015bmy wezwani do nadania nowego oblicza uczynkom mi\u0142osierdzia, kt\u00f3re znamy od zawsze. Mi\u0142osierdzie bowiem jest nadmiarem; zawsze idzie dalej, jest tw\u00f3rcze. Jest jak zaczyn, kt\u00f3ry zakwasza ciasto (por. <em>Mt<\/em> 13,33), jak ziarnko gorczycy, kt\u00f3re staje si\u0119 drzewem (por. <em>\u0141k<\/em> 13,19).<\/p>\n<p>Wystarczy pomy\u015ble\u0107 na przyk\u0142ad o uczynku mi\u0142osierdzia wobec cia\u0142a: <em>nagich przyodzia\u0107<\/em> (<em>Mt<\/em> 25,36.38.43.44). Prowadzi nas ono do pocz\u0105tk\u00f3w, do ogrodu Eden, kiedy Adam i Ewa odkryli, \u017ce s\u0105 nadzy i, czuj\u0105c \u017ce zbli\u017ca si\u0119 Pan, byli zawstydzeni i ukryli si\u0119 (por. <em>Rdz<\/em> 3,7-8). Wiemy, \u017ce Pan ich ukara\u0142; a jednak \u201esporz\u0105dzi\u0142 dla m\u0119\u017cczyzny i dla jego \u017cony odzienie ze sk\u00f3r i przyodzia\u0142 ich\u201d (<em>Rdz<\/em> 3,21). Wstyd zosta\u0142 przezwyci\u0119\u017cony a godno\u015b\u0107 przywr\u00f3cona.<\/p>\n<p>Skierujmy nasz wzrok tak\u017ce na Jezusa na Golgocie. Syn Bo\u017cy na krzy\u017cu jest nagi; o Jego tunik\u0119 rzucono los i zosta\u0142a zabrana przez \u017co\u0142nierzy (<em>J<\/em> 19,23-24); On nie ma ju\u017c nic. Na krzy\u017cu w spos\u00f3b skrajny ujawnia si\u0119 dzielenie si\u0119 Jezusa z tymi, kt\u00f3rzy utracili godno\u015b\u0107, gdy\u017c zostali pozbawieni tego, co konieczne. Tak, jak Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest powo\u0142any, aby by\u0107 \u201etunik\u0105 Chrystusa\u201d (por. \u015bw. CYPRIAN, <em>O jedno\u015bci Ko\u015bcio\u0142a<\/em>, 7), \u017ceby przyodzia\u0107 swojego Pana, tak te\u017c jest zobowi\u0105zany do solidarno\u015bci z nagimi ziemi, aby odzyskali godno\u015b\u0107, z kt\u00f3rej zostali ogo\u0142oceni. Dlatego s\u0142owa: \u201eBy\u0142em nagi, a przyodziali\u015bcie Mnie\u201d (<em>Mt<\/em> 25,36) zobowi\u0105zuj\u0105 do nieodwracania wzroku od nowych form ub\u00f3stwa i marginalizacji, kt\u00f3re uniemo\u017cliwiaj\u0105 ludziom godne \u017cycie.<\/p>\n<p>Brak pracy i nieotrzymywanie godziwej pensji; niemo\u017cliwo\u015b\u0107 posiadania mieszkania czy ziemi, na kt\u00f3rej mo\u017cna by zamieszka\u0107; doznawanie dyskryminacji z powodu swojej wiary, rasy, statusu spo\u0142ecznego&#8230; &#8211; te i wiele innych sytuacji wymierzonych jest w godno\u015b\u0107 osoby, na kt\u00f3re mi\u0142osierne dzia\u0142ania chrze\u015bcijan odpowiadaj\u0105 przede wszystkim przez czujno\u015b\u0107 i solidarno\u015b\u0107. Jak\u017ce wiele jest dzi\u015b sytuacji, w kt\u00f3rych mo\u017cemy przywr\u00f3ci\u0107 ludziom godno\u015b\u0107 i pozwoli\u0107 im na ludzkie \u017cycie! Wystarczy pomy\u015ble\u0107 o tak wielu dzieciach, kt\u00f3re doznaj\u0105 r\u00f3\u017cnego rodzaju przemocy ograbiaj\u0105cej ich z rado\u015bci \u017cycia. Ich smutne i zagubione twarze s\u0105 trwale obecne w moich my\u015blach. Domagaj\u0105 si\u0119 naszej pomocy w wyzwoleniu z niewoli wsp\u00f3\u0142czesnego \u015bwiata. Te dzieci s\u0105 jutrzejsz\u0105 m\u0142odzie\u017c\u0105. Jak je przygotowujemy do godnego i odpowiedzialnego \u017cycia? Z jak\u0105 nadziej\u0105 mog\u0105 stawi\u0107 czo\u0142o swojej tera\u017aniejszo\u015bci i przysz\u0142o\u015bci?<\/p>\n<p><em>Spo\u0142eczny charakter<\/em> mi\u0142osierdzia wymaga, aby nie pozostawa\u0107 biernymi i odp\u0119dzi\u0107 oboj\u0119tno\u015b\u0107 i hipokryzj\u0119, aby plany i projekty nie pozosta\u0142y martw\u0105 liter\u0105. Duch \u015awi\u0119ty pomo\u017ce nam by\u0107 zawsze gotowymi do skutecznego i bezinteresownego wniesienia naszego wk\u0142adu, aby sprawiedliwo\u015b\u0107 i godne \u017cycie nie pozostawa\u0142y okoliczno\u015bciowymi s\u0142owami, ale by\u0142y konkretnym zaanga\u017cowaniem os\u00f3b, kt\u00f3re chc\u0105 by\u0107 \u015bwiadkami obecno\u015bci kr\u00f3lestwa Bo\u017cego.<\/p>\n<ol start=\"20\">\n<li>Jeste\u015bmy powo\u0142ani, aby rozwija\u0107 <em>kultur\u0119 mi\u0142osierdzia<\/em> w oparciu o odkrycie spotkania z innymi: kultur\u0119, w kt\u00f3rej nikt nie patrzy na innych oboj\u0119tnie lub odwraca wzrok, gdy widzi cierpienie innych. <em>Uczynki mi\u0142osierdzia s\u0105 \u201er\u0119kodzie\u0142em\u201d<\/em>: \u017caden z nich nie jest taki sam jak inny; nasze r\u0119ce mog\u0105 je kszta\u0142towa\u0107 na tysi\u0105c sposob\u00f3w i chocia\u017c inspiruje je jeden B\u00f3g i jest jedna \u201emateria\u201d, z kt\u00f3rej s\u0105 wykonane, czyli samo mi\u0142osierdzie, to ka\u017cdy nabywa odr\u0119bn\u0105 form\u0119.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Uczynki mi\u0142osierdzia dotycz\u0105 w istocie ca\u0142ego \u017cycia cz\u0142owieka. Dlatego mo\u017cemy stworzy\u0107 prawdziw\u0105 rewolucj\u0119 kulturaln\u0105, rozpoczynaj\u0105c w\u0142a\u015bnie od prostoty czyn\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 ogarn\u0105\u0107 cia\u0142o i ducha, czyli \u017cycie ludzi. Jest to zaanga\u017cowanie, kt\u00f3re wsp\u00f3lnota chrze\u015bcija\u0144ska mo\u017ce uczyni\u0107 w\u0142asnym, b\u0119d\u0105c \u015bwiadom\u0105, \u017ce S\u0142owo Pana zawsze wzywa j\u0105 do porzucenia oboj\u0119tno\u015bci i indywidualizmu, w kt\u00f3rych chcieliby\u015bmy si\u0119 zamkn\u0105\u0107, by prowadzi\u0107 \u017cycie wygodne i bezproblemowe. \u201eUbogich zawsze macie u siebie\u201d (<em>J<\/em> 12,8), m\u00f3wi Jezus do swoich uczni\u00f3w. Nie ma usprawiedliwienia, kt\u00f3re mog\u0142oby usprawiedliwi\u0107 wykr\u0119canie si\u0119, kiedy wiemy, \u017ce On uto\u017csamia si\u0119 z ka\u017cdym z nich.<\/p>\n<p>Kultura mi\u0142osierdzia kszta\u0142tuje si\u0119 w wytrwa\u0142ej modlitwie, w pos\u0142usznej otwarto\u015bci na dzia\u0142anie Ducha \u015awi\u0119tego, w znajomo\u015bci \u017cycia \u015bwi\u0119tych i konkretnej blisko\u015bci z ubogimi. Jest to nagl\u0105ce wezwanie, aby nie by\u0142o nieporozumie\u0144 co do tego, \u017ce trzeba koniecznie si\u0119 zaanga\u017cowa\u0107. Pokus\u0119 uprawiania \u201eteorii mi\u0142osierdzia\u201d przezwyci\u0119\u017ca si\u0119 o tyle, o ile staje si\u0119 ono codziennym prze\u017cywaniem wsp\u00f3\u0142uczestnictwa i dzielenia si\u0119. Z drugiej strony, nigdy nie powinni\u015bmy zapomina\u0107 s\u0142\u00f3w, jakimi aposto\u0142 Pawe\u0142 po swym nawr\u00f3ceniu, opowiadaj\u0105c o swoim spotkaniu z Piotrem, Jakubem i Janem, podkre\u015bla istotny aspekt swojej misji i ca\u0142ego \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego: \u201ebyle\u015bmy pami\u0119tali o ubogich, co te\u017c gorliwie stara\u0142em si\u0119 czyni\u0107\u201d (<em>Ga<\/em> 2,10). Nie mo\u017cemy zapomina\u0107 o ubogich: jest to zach\u0119ta bardziej ni\u017c kiedykolwiek aktualna, kt\u00f3ra narzuca si\u0119 swoj\u0105 ewangeliczn\u0105 oczywisto\u015bci\u0105.<\/p>\n<ol start=\"21\">\n<li>Do\u015bwiadczenie Jubileuszu odciska w nas s\u0142owa aposto\u0142a Piotra: \u201ewy, kt\u00f3rzy\u015bcie kiedy\u015b nie dost\u0105pili mi\u0142osierdzia, [&#8230;] teraz doznali\u015bcie owego mi\u0142osierdzia\u201d (<em>1 P<\/em> 2,10). Nie zachowujemy zazdro\u015bnie dla siebie tego, co otrzymali\u015bmy; potrafimy si\u0119 tym dzieli\u0107 z cierpi\u0105cymi bra\u0107mi, aby podtrzymywa\u0142a ich moc mi\u0142osierdzia Ojca. Niech nasze wsp\u00f3lnoty otwieraj\u0105 si\u0119 na docieranie do os\u00f3b mieszkaj\u0105cych na ich terenie, aby do wszystkich trafi\u0142a czu\u0142o\u015b\u0107 Boga poprzez \u015bwiadectwo wierz\u0105cych.<\/li>\n<\/ol>\n<p><em>Jest to czas mi\u0142osierdzia<\/em>. Ka\u017cdy dzie\u0144 naszej pielgrzymki naznaczony jest obecno\u015bci\u0105 Boga, kt\u00f3ry prowadzi nasze kroki moc\u0105 \u0142aski, kt\u00f3r\u0105 Duch \u015awi\u0119ty wzbudza w sercu, aby je ukszta\u0142towa\u0107 i uczyni\u0107 zdolnym do kochania. <em>Jest to czas mi\u0142osierdzia<\/em> dla wszystkich i dla ka\u017cdego, aby nikt nie m\u00f3g\u0142 my\u015ble\u0107, \u017ce nie dla niego jest blisko\u015b\u0107 Boga i moc Jego czu\u0142o\u015bci. <em>Jest to czas mi\u0142osierdzia<\/em> dla os\u00f3b s\u0142abych i bezbronnych, oddalonych i samotnych, aby mog\u0142y natrafi\u0107 na obecno\u015b\u0107 braci i si\u00f3str, kt\u00f3rzy wespr\u0105 ich w potrzebie. <em>Jest to czas mi\u0142osierdzia<\/em> dla ubogich, aby odczuli na sobie pe\u0142ne szacunku i uwa\u017cne spojrzenie os\u00f3b, kt\u00f3re przezwyci\u0119\u017cywszy oboj\u0119tno\u015b\u0107, odkrywaj\u0105 to, co w \u017cyciu istotne. <em>Jest to czas mi\u0142osierdzia<\/em> dla ka\u017cdego grzesznika, aby niestrudzenie prosi\u0142 o przebaczenie i poczu\u0142 r\u0119k\u0119 Ojca, kt\u00f3ry zawsze wita i przytula do siebie.<\/p>\n<p>W \u015bwietle \u201eJubileuszu os\u00f3b wykluczonych spo\u0142ecznie\u201d, kiedy we wszystkich katedrach i sanktuariach na \u015bwiecie zamykane by\u0142y Drzwi Mi\u0142osierdzia, zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce jako dalszy konkretny znak tego Nadzwyczajnego Roku \u015awi\u0119tego powinni\u015bmy obchodzi\u0107 w ca\u0142ym Ko\u015bciele, z okazji XXXIII Niedzieli Zwyk\u0142ej, \u015awiatowy Dzie\u0144 Ubogich. B\u0119dzie to najbardziej godne przygotowanie do prze\u017cycia uroczysto\u015bci naszego Pana Jezusa Chrystusa, Kr\u00f3la Wszech\u015bwiata, kt\u00f3ry uto\u017csamia\u0142 si\u0119 z maluczkimi i ubogimi, a os\u0105dzi nas z uczynk\u00f3w mi\u0142osierdzia (por. <em>Mt<\/em> 25,31-46). B\u0119dzie to dzie\u0144, kt\u00f3ry pomo\u017ce wsp\u00f3lnotom i ka\u017cdemu ochrzczonemu w refleksji nad tym, \u017ce ub\u00f3stwo znajduje si\u0119 w samym centrum Ewangelii oraz nad faktem, \u017ce dop\u00f3ki \u0141azarz le\u017cy u drzwi naszego domu (por. <em>\u0141k<\/em> 16,19-21), nie mo\u017ce by\u0107 sprawiedliwo\u015bci ani te\u017c pokoju spo\u0142ecznego. Ten dzie\u0144 b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c autentyczn\u0105 form\u0105 nowej ewangelizacji (por. <em>Mt<\/em> 11,5), przy pomocy kt\u00f3rej trzeba odnowi\u0107 oblicze Ko\u015bcio\u0142a w jego odwiecznym dziele nawr\u00f3cenia duszpasterskiego, aby by\u0107 \u015bwiadkiem mi\u0142osierdzia.<\/p>\n<ol start=\"22\">\n<li>Spogl\u0105daj\u0105 na nas zawsze mi\u0142osierne oczy Naj\u015bwi\u0119tszej Matki Boga. Ona jest pierwsz\u0105, kt\u00f3ra toruje drog\u0119 i towarzyszy nam w dawaniu \u015bwiadectwa mi\u0142o\u015bci. Matka Mi\u0142osierdzia gromadzi wszystkich pod os\u0142on\u0105 swego p\u0142aszcza, jak cz\u0119sto przedstawia\u0142a J\u0105 sztuka. Ufamy Jej macierzy\u0144skiej pomocy i idziemy za Jej odwieczn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0105, by patrze\u0107 na Jezusa, kt\u00f3ry jest promiennym obliczem Bo\u017cego mi\u0142osierdzia.<\/li>\n<\/ol>\n<p><em>W Rzymie, u \u015awi\u0119tego Piotra, dnia 20 listopada, w Uroczysto\u015b\u0107 Chrystusa Kr\u00f3la Wszech\u015bwiata, w Roku Pa\u0144skim 2016, czwartym pontyfikatu.<\/em><\/p>\n<p>Papie\u017c Franciszek<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0MI\u0141OSIERDZIE I NIESZCZ\u0118\u015aLIWA Mi\u0142osierdzie i nieszcz\u0119\u015bliwa to dwa s\u0142owa, kt\u00f3rych u\u017cywa \u015bw. Augustyn, aby opisa\u0107 spotkanie Jezusa z cudzo\u0142o\u017cnic\u0105 (por. J 8,1-11). Nie m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 pi\u0119kniejszych i bardziej zgodnych ze sob\u0105 s\u0142\u00f3w, by uzmys\u0142owi\u0107 tajemnic\u0119 mi\u0142o\u015bci Boga, wychodz\u0105cego na spotkanie grzesznika: \u201eDwoje pozosta\u0142o: nieszcz\u0119\u015bliwa i mi\u0142osierdzie\u201d (In Joh 33,5). Ile\u017c w tym opisie Bo\u017cego wsp\u00f3\u0142czucia &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":542,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0},"categories":[7,1],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v18.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u00a0MI\u0141OSIERDZIE I NIESZCZ\u0118\u015aLIWA Mi\u0142osierdzie i nieszcz\u0119\u015bliwa to dwa s\u0142owa, kt\u00f3rych u\u017cywa \u015bw. Augustyn, aby opisa\u0107 spotkanie Jezusa z cudzo\u0142o\u017cnic\u0105 (por. J 8,1-11). Nie m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 pi\u0119kniejszych i bardziej zgodnych ze sob\u0105 s\u0142\u00f3w, by uzmys\u0142owi\u0107 tajemnic\u0119 mi\u0142o\u015bci Boga, wychodz\u0105cego na spotkanie grzesznika: \u201eDwoje pozosta\u0142o: nieszcz\u0119\u015bliwa i mi\u0142osierdzie\u201d (In Joh 33,5). Ile\u017c w tym opisie Bo\u017cego wsp\u00f3\u0142czucia &hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2016-11-20T16:39:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2016-12-09T07:56:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2126\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2835\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"pakosc-kalwaria\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"37 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/\",\"name\":\"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"description\":\"Parafia Rzymsko \u2013 Katolicka p.w. Pana Jezusa Ukrzy\u017cowanego i  Matki Bo\u017cej Bolesnej ul. Barci\u0144ska 60, 88\u2013170 Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg\",\"width\":2126,\"height\":2835},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/\",\"name\":\"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2016-11-20T16:39:01+00:00\",\"dateModified\":\"2016-12-09T07:56:24+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa\",\"name\":\"pakosc-kalwaria\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#personlogo\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"pakosc-kalwaria\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/\"],\"url\":\"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/author\/pakosc-kalwaria\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","og_description":"\u00a0MI\u0141OSIERDZIE I NIESZCZ\u0118\u015aLIWA Mi\u0142osierdzie i nieszcz\u0119\u015bliwa to dwa s\u0142owa, kt\u00f3rych u\u017cywa \u015bw. Augustyn, aby opisa\u0107 spotkanie Jezusa z cudzo\u0142o\u017cnic\u0105 (por. J 8,1-11). Nie m\u00f3g\u0142 znale\u017a\u0107 pi\u0119kniejszych i bardziej zgodnych ze sob\u0105 s\u0142\u00f3w, by uzmys\u0142owi\u0107 tajemnic\u0119 mi\u0142o\u015bci Boga, wychodz\u0105cego na spotkanie grzesznika: \u201eDwoje pozosta\u0142o: nieszcz\u0119\u015bliwa i mi\u0142osierdzie\u201d (In Joh 33,5). Ile\u017c w tym opisie Bo\u017cego wsp\u00f3\u0142czucia &hellip;","og_url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/","og_site_name":"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/","article_published_time":"2016-11-20T16:39:01+00:00","article_modified_time":"2016-12-09T07:56:24+00:00","og_image":[{"width":2126,"height":2835,"url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary","twitter_misc":{"Napisane przez":"pakosc-kalwaria","Szacowany czas czytania":"37 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/","name":"Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","description":"Parafia Rzymsko \u2013 Katolicka p.w. Pana Jezusa Ukrzy\u017cowanego i  Matki Bo\u017cej Bolesnej ul. Barci\u0144ska 60, 88\u2013170 Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#primaryimage","inLanguage":"pl-PL","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg","contentUrl":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/wp-content\/uploads\/2016\/09\/papa_francesco210x297.jpg","width":2126,"height":2835},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#webpage","url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/","name":"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia - Pako\u015b\u0107 \u2013 Kalwaria","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#primaryimage"},"datePublished":"2016-11-20T16:39:01+00:00","dateModified":"2016-12-09T07:56:24+00:00","author":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/2016\/11\/20\/list-apostolski-papieza-franciszka-zakonczenie-jubileuszu-milosierdzia\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"List Apostolski Papie\u017ca Franciszka za zako\u0144czenie Jubileuszu Mi\u0142osierdzia"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#\/schema\/person\/af10b943be0760709227d060eadcb2aa","name":"pakosc-kalwaria","image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/#personlogo","inLanguage":"pl-PL","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/e7049d338b55eac6a0027ff3218b8d02?s=96&d=mm&r=g","caption":"pakosc-kalwaria"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/KalwariaPakosc\/"],"url":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/author\/pakosc-kalwaria\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/962"}],"collection":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=962"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/962\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1015,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/962\/revisions\/1015"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/542"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=962"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=962"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pakosc-kalwaria.franciszkanie.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=962"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}